Tevagustar.es Tevagustar.es Tevagustar.es Tevagustar.es
La Voz de Galicia
Blogs de lavozdegalicia.es

Palabras que confunden

1 de diciembre de 2017 a las 0:14

Tiven un parente político que era tan boa persoa e tan simpático como golfo. Unha das súas raras virtudes consistía en darlle voltas ás situacións, de maneira que aparecía como vítima cando en realidade era el quen acababa de esmagar a alguén, non por maldade, senón por inconsciencia. Un día, a súa muller, durante un xantar, estando el ausente, contábanos como non se podía predicir nunca o que podía facer aquel home, pois vivía en constante actividade nerviosa, algo aloucada e bastante delirante, aínda que simpática e de intencións inocentes. Xusto cando estabamos falando destas cousas, soou o teléfono. Era o susodito e quería falar con ela.

Durante os minutos que durou a conversa, non escoitamos máis que queixas e lágrimas.Logo, rematada a comunicación, a muller volveu á mesa onde tomabamos o café, limpou as bágoas do desgusto e contounos. Resultaque o seu home, experto navegante e propietario dun fermoso veleiro, lle acababa de comunicar que coñecera, había unha semana, a un bo mariñeiro e que ao día seguinte marchaban os dous xuntos a dar unha volta ata Venezuela. Quedamos estupefactos, ata que a señora se botou a rir a gargalladas.

Cando puido falar, díxonos: “¿Sabedes o que me respondeu este senvergonza cando me queixei de que me fixese unha cousa así?” Naturalmente, non o sabiamos. “Pois díxome: ‘Por favor, querida, non me fagas aínda máis difícil esta separación’”. Pareceume unha mostra de cinismo absolutamente xenial, incomparable. Desde entón, non volvera escoitar nada igual ata onte, cando lin a proposta do Círculo de Empresarios respecto da contribución das mulleres para pagar as cotizacións nas baixas por maternidade. Estes señores teñen todo o dereito a propoñer o que queiran, igual que o meu parente podía marchar a América, pero a razón que deron recórdame a aquelo de “Non mo fagas máis difícil”. É, polo, visto para aumentar a contratación de mulleres e incentivar a natalidade.

Esta columna publicouse orixinalmente o 1 de decembro de 2000.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Unha dedicatoria

30 de noviembre de 2017 a las 0:23

O pai dese toliño que o luns pasado apareceu asesinado nun cárcere dos Estados Unidos, por ser o autor de dezasete mortes macabras, acaba de publicar un libro. Na dedicatoria puxo os nomes das vítimas do seu fillo, seguidos dunhas palabas nas que confesa a súa dor. Logo, en páxinas interiores, asegura que unha parte dos ingresos que perciba polas vendas irá a parar ás familias dos rapaces despedazados. O suplemento literario de The Times considera que esta é a peor dedicatoria que se escribiu nunca ao fronte dun libro.

Esa debe ser tamén a opinión de dúas das familias prexudicadas, porque xa lle puxeron un preito ao señor Lionel Dahmer por esa razón. Alegan que fixo uso dos nomes dos seus fillos sen contar co permiso correspondente e que o único motivo que o moveu para proceder dese xeito foi o de conseguir lectores para o seu libro.

Sen coñecer a historia máis que a través dos periódicos, resulta difícil saber quen pode ter razón, aínda que nestes casos un tende a poñerse de xeito natural de parte dos nenos mortos. Iso ata agora, porque desde o pasado luns, o señor Lionel Dahmer é pai así mesmo dun rapaz igualmente asasinado, co cal pasa a converterse tamén el nunha vítima, o mesmo que os demais. Non sei se os que o acusaron diante dos tribunais retirarán agora a denuncia: non sei por que a dor dos demais sempre nos ensancha o corazón.

Esta columna publicouse orixinalmente o 30 de novembro de 1994.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Matemáticas e literatura

29 de noviembre de 2017 a las 0:20

Onte, paseando pola rúa, atopeime con don Luís, un antigo profesor xa de moitos anos, de aspecto pulcro e trato amable, como antes, carácter doce e pensamento escéptico. Sen amargura, diante dun café sorbido a grolos pequeniños de lambón calmoso, entre pito e pito, confesoume que tiña a impresión de que non fora un bo mestre. Mirándome con ollos de pillabán, dixo que estaba seguro, por exemplo, de que eu xa non sabería resolver unha sinxela ecuación de segundo grao. Non se equivocaba.

Sentinme amolado por non poder retrucar a verdade que acababa de dicir e vin o sorriso triunfante co cal rubricaba o seu argumento. Só se me ocorreu recordarlle que eu non era un exemplo válido, en parte porque me gustaba a literatura máis que as matemáticas, pero que tiña alumnos que si lembraban esas cousas.

Cando xa nos levantabamos, recordei de repente unha clase na que este profesor nos contou a historia de Simón o Estilita, aquel santo que pasou media vida no deserto subido nunha columna que medía sesenta pés de altura. Díxenlle que grazas a esa historia eu aprendera desde entón que un pé equivalía a uns trinta centímetros. Volveu sorrir e concluíu: “Iso non son matemáticas, é literatura”. Non me atrevín a dicirlle que tamén me acordaba de que o santo fixera mil catrocentas inclinacións nun día.

Esta columna publicouse orixinalmente o 29 de novembro de 1993.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

O can de San Roque

28 de noviembre de 2017 a las 0:20

O can de San Hoxe sabemos que non son certos todos os disparates que se atribúen a don Xan da Cova, aquel toliño de Ourense que foi o centro das bromas, ás veces moi crueis, dos señoritos da cidade. Non é seguro, por exemplo, que fose o inventor teórico do pirandárgallo, un artiluxio concibido para voar polo mundo sen necesidade de moverse do sitio. Está probado, en cambio, que foi o creador do idioma chamado o trampitán, que non entendía ninguén máis ca el. Eu teño varias obras de don Xan escritas nesa lingua.

É falso, como el mesmo se encargou de denunciar en vida, que esculpise unha talla de san Roque para a parroquia de Velle e que fixese o can do santo cun nabo. O que si esculpiu don Xan foi un san Bieito Abade que se conserva na igrexa de Santa Eufemia en Ourense e que se pode contemplar nunha das capelas da esquerda.

Acordeime onte disto, paseando por Santiago, cando vin un san Roque que estaban rematando nun taller. Tamén me acordei da señora Amalia, unha velliña de Beiro, parroquia onde este avogado das pestes tiña moitos devotos, que lle rezaba tanto ao santo como ao can. Ao primeiro, para pedirlle saúde para ela e para os seus; ao segundo, para encomendarlle as galiñas da casa, os coellos, as vacas e o burro. Como dicía aquela boa muller, se o can de san Roque estaba no ceo, ben podía botar unha man.

Esta columna publicouse orixinalmente o 28 de novembro de 1996.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Samuel e os colibrís

27 de noviembre de 2017 a las 0:16

Hoxe tiña que estar en México, pero estou en Vilariño. Esta aldea onde vivo desde hai case vinte anos non se parece en nada a Guadalajara, pero tampouco está mal. Agora mesmo, cando escribo, chove, e a escuridade e as nubes baixas non permiten ver os montes de arredor, e o vento zoa como se a casa fose un barco perdido en alta mar. O día invita a non saír, gozar do lume na cheminea e deixarse levar pola nogalla, que é como lle chaman na miña terra á vagancia. O gato Samuel dorme aquí ao lado, nunha postura un pouco indigna, espatarrado e panza arriba, facendo ronrón dun xeito acompasado, como marcando coa súa respiración pausada o ritmo da felicidade. Lástima que el non saiba que se chama así.

Supoño que os meus compa eiros, en Guadalajara, estarán tamén contentos. É unha cidade fermosa, aínda que algo violenta, pero na que se pode pasar ben, sobre todo se un se adapta pronto á altura, que pesa nas pernas e no peito pola falta de osíxeno. Se algo boto de menos é non estar alí para facer tertulia no hotel, polas noites, ao aire libre. Sen embargo, recorrer tantos miles de quilómetros para iso, desta vez cheguei á conclusión de que non me compensaba.

Nin sequera para ver os colibrís. Foi nesa cidade onde vin o único que coñezo, un paxariño pouco máis grande que unha avéspora, pero tan fermoso que parece un cachiño de aire pintado de cores e movéndose sen parar, coa rapidez dun ventilador de aspas de cristal. Teño un na casa, aínda que só en fotografía, pois os de verdade aquí non se dan. Un día como hoxe, por exemplo, non sei se aguantaría o vento que corre, pero estou seguro que non soportaría a cor grisalla da tarde, nin a melancolía. O contrario do meu gato. E en punto a graza, non sabería eu que dicir. Non é que Samuel teña a delicadeza estilizada do colibrí, pero velo saltando no xardín tampouco é cousa de desprezar. O peor é que só salte detrás dos paxaros, este lambonciño lampantín.

Esta columna publicouse orixinalmente o 27 de novembro de 2000.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Simples impresións

26 de noviembre de 2017 a las 0:14

Caracas non é unha cidade fermosa, aínda que nisto da beleza dos sitios non se pode falar moi alto: eu teño amigos que a adoran. Quero dicir que non encerra, polo menos para min, o atractivo da Habana, Buenos Aires, Santiago de Chile ou México. Recórdame algunhas cidades do oeste americano, pero en pobre. Ver os célebres ranchitos galgando polos cerros arriba, nunha das aglomeracións urbanísticas máis caóticas que teño visto na miña vida, impresiona, sobre todo se un as contempla desde un hotel de luxo.

Tampouco se entende por que é pobre un país tan rico. Naturalmente, ten que haber responsables deste disparate que consiste en telo todo e non gozar de case nada. Supoño que habería que empezar polos dirixentes, pero non só por eles, por suposto. Carece de sentido que nos hospitais non haxa vendas, por exemplo.

A xente parece agradable e educada e as mulleres, moi guapas. Os homes, en cambio, atópoos feos, máis feos que noutros sitios. Xa sei que son impresións subxectivas, sen valor, pero é a realidade tal como eu a vexo. De momento, non fago máis que observar. Mañá, cambiarei de aires. Quero dicir que teño a primeira conferencia e logo unha mesa redonda con escritores venezolanos para falar da memoria. Os escritores, en xeral, explican ben os seus países, a non ser cando falan de política. Xa contarei.

Esta columna publicouse orixinalmente o 26 de novembro de 1997.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Os escritores

25 de noviembre de 2017 a las 0:25

Unha veciña que me quere ben, porque somentes ten nove anos e aínda é inocente, levouse unha alegría enorme o outro día, cando na clase de galego a profesora se puxo a falarlles dun conto para nenos e dun escritor que, segundo tódas as apariencias, ela decidíu que tiña que ser eu. Dubidou un pouco, pero cando tivo a evidencia de que non se equivocaba, anunciou en voz alta que aquel señor vivía ao lado da súa casa e que ademais era amigo dela.  Naturalmente, as outras nenas non llo creron. Dixéronllo que eso era imposible, co cal pasaron por auga o seu orgulloso entusiasmo, que durante uns minutos bateu inutilmente contra o escepticismo incrédulo das súas compañeiras.

Veu á miña casa a buscar probas. Contoume a infantil guerra escolar ao seu aire, coa seguridade inocente de quen se sinte preto dunha victoria certa e implacable, adubiada cuns inocuos grauciños de humana vinganza. Levou un libro dedicado, convencida da contundencia apabullante con que reforzaba a súa causa, e quedou moi sorprendida da inutilidade do esforzo: saeu novamente derrotada. Acodiu outra vez a buscar axuda, pero convencina, con bastante esforzo, de que tiña a batalla perdida e que nin siquera presentándose comigo en persoa ía vencer a resistencia das súas compañeiras, baseada na intelixente intuición de que os escritores non exísten.

Exísten realmente os escritores? Recentemente, en Madrid, o filósofo Ciorán, sempre tan pesimista, sorprendeu a todos cantos o trataron: polo visto é un home alegre e simpático, ben distinto do individuo anguriado que aparece nos seus libros. Durante anos tamén eu fun amigo dun poeta relixioso que non cría en Deus, e coñezo a outro, tacaño e gorrón, que escribe versos fermosísimos encol da xenerosidade dadivosa sobre a que se ten que erguer o futuro da humanidade. Serán a mesma persoa os escritores e a súa envoltura corporal? Pessoa, que adiviñou a contradición, resolveuna falando de disfraces. Eu quédome coa sospeita radical e categórica dos nenos: os escritores non exísten. Si exísten, o mundo sería unha negra cova de tramposos.

Esta columna publicouse orixinalmente o 25 de novembro de 1983.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Lisboa

24 de noviembre de 2017 a las 0:25

Cheguei a Lisboa o luns pola noite, a unha hora que en España aínda é cristiá, pero que aquí, cos horarios que teñen en Portugal, non permite atopar un restaurante aberto onde tomar un bocado, que para min non era un problema de fame ou apetito, senón un simple pretexto para fumar tranquilamente o puro que me faltaba. Como sempre é posible encontrar unha excepción civilizada dentro da rixidez inhumana de toda norma, finalmente dei cun lugar agradable e puiden quentar o corpo, atrapado ata aquel momento polo frío intenso que facía. A compañía, ademais, converteu o requisito de comer algo cunha grata tertulia, non interrompida máis que pola propia vontade, cando decidimos que era xa un pouco tarde e que había que ir durmir.

Ao día seguinte pola mañá, é dicir, o martes, erguinme cedo e abrín as cortinas da ventá do cuarto do hotel, situado nun sexto piso, para que entrase o primeiro sol do día, unha luminaria de color azul que me deu a primeira alegría da xornada. Despois de mirar cara á rúa, sobre unha parede branca descubrín unha pintada que pedía botar a Deus fóra de Portugal.

Antes, unha frase como esta sería considerada unha blasfemia; hoxe supoño que non pasará de ser entendida como unha gamberrada ou unha estupidez. De todas as maneiras, pensando no autor do escrito, cheguei á conclusión de que, ademais de ser un pouco atravesado, debía de ser tamén algo iluso. Atravesado, porque Deus son as persoas que cren nel e, polo tanto, habería que botalas a todas para cumprir o propósito. E iluso, porque non hai xeito de expulsar a Deus de ningún sitio, dado que sempre haberá quen o leve en segredo no corazón

Esta columna publicouse orixinalmente o 24 de novembro de 1999.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Queríanlle bater a un señor

23 de noviembre de 2017 a las 0:25

O luns pasado, cando saía da reunión do xurado que lle concedeu o Premio das Letras a Carmen Martín Gaite, no Paseo de Recoletos de Madrid vin un grupo de taxistas que discutían cun funcionario do concello. No momento en que este señor lles dixo que el carecía de atribucións para resolver os seus problemas e deu a volta para seguir o seu camiño, algúns deles empezaron a insultalo cunha furia que só se podía comprender polo estado emocional no que se atopan despois do asasinato de dous compañeiros.

Os máis violentos eran dous tipos delgados e pequenos que non só pronunciaron as palabras máis grosas, é dicir, porco, chupón, mamón, e outras semellantes, senón que cando o citado señor xa se afastara uns cen metros do grupo, propuxeron ir pegarlle unha tunda: deseguida se sumaron seis ou sete á barbarie.

Botaron a correr detrás da vítima, que camiñaba sen conciencia do que se estaba preparando ás súas costas, cando do medio do grupo saltaron tres ou catro homes grandes e fortes que obrigaron a aqueles poucos exaltados a desistir de plan  tan incivil. Resultaba curioso observar a separación perfecta entre furia vociferante dos mingurrias agresivos e a cachaza, tranquilidade e sentido común dos forzudos que impediron a agresión. Menos mal que a natureza ten estas cousas: mete os corazóns explosivos en corpos pequenos.

Esta columna publicouse orixinalmente 23 de novembro de 1994.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Fútbol e dramatismo

22 de noviembre de 2017 a las 0:25

Estiven observando a Julio Anguita durante máis de media hora na televisión. Ten todo o aspecto de ser unha persoa honrada. Nisto parécese a algúns santos. Nalgún sitio teño lido que de pequeno quixo ser misioneiro, como Santa Teresa. Algo lle queda desa querenza na mirada. Fala co entusiasmo fervoroso dos místicos e coa convicción determinante dos profetas. Fáltalle humor, non obstante, esa condición suprema da intelixencia. Irá ao ceo, sen dúbida, pero non sei se chegará ao goberno.

Escoiteille dicir que se algún periodista se atrevese a citalo na televisión para facerlle unhas preguntas sobre o último partido de fútbol que xogou a selección española, que se negaría en redondo. A razón é que cando un país equipara os acontecementos deportivos cos grandes feitos históricos, como Lepanto, é que todo vai moi mal.

Grave erro. En primeiro lugar, ninguén pode ser tan tonto que confunda un partido coa batalla de San Quintín. Un encontro futbolístico non é máis que un encontro futbolístico, é dicir, un espectáculo que lle gusta a moita xente, incluídos os sabios e políticos, e que esperta grandes paixóns. Diso non se segue ningunha conclusión dramática respecto da marcha dun país. O que si se pode pensar é que cando un político ten unha visión tan ríxida da vida, se non merecería a pena que entrase nun convento.

Esta columna publicouse orixinalmente o 22 de novembro de 1993.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net
Página 4 de 222« Primera...23456...102030...Última »