Tevagustar.es Tevagustar.es Tevagustar.es Tevagustar.es
La Voz de Galicia
Blogs de lavozdegalicia.es

Un libro de memorias

6 de abril de 2017 a las 0:16

Non é raro que durante os coloquios que se adoitan celebrar despois das conferencias, xurda de cando en vez un louco que fai unha pregunta desatinada. O que resulta máis improbable é que xurdan sete toliños, un detrás do outro, e que o coloquio remate nunha situación absurda e incomprensible, aínda que moi divertida. Pois iso foi o que lle sucedeu nunha ocasión ao escritor peruano Alfredo Bryce Echenique estando eu  presente e que el chegou a pensar que fora unha broma coidadosamente organizada polos seus amigos.

O que me estraña é que a Alfredo lle pasase esa idea pola cabeza, tendo en conta que a súa vida está chea de acontecementos bastante máis absurdos que aquel. En verdade, eu nunca coñecín a ninguén a quen lle sucedan cousas dunha comicidade tan disparatada, tal como se pode advertir no excelente libro de memorias que acaba de publicar, Permiso para vivir, convertido xa nun rotundo éxito editorial.

Establecerse de avogado, roubarlle un cliente ao despacho contiguo, iniciar a entrevista e decatarse de que se trata dunha consulta médica, non debe suceder con frecuencia. Tampouco creo que haxa outro escritor no mundo que recibise sucesivamente dous telegramas, un anunciándolle que o libro presentado a un concurso en Cuba obtivera o primeiro premio e outro comunicándolle que gañara o segundo. Con vivencias tan delirantes como esta, con intelixencia e cunha limpa prosa de cristal, Alfredo Bryce acaba de escribir un libro fantástico.

Esta columna publicouse orixinalmente o 6 de abril de 1993.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Serenidade

5 de abril de 2017 a las 0:15

Foi unha cousa máis ben boba, por absurda e intranscendente. O luns pola mañá, antes de comer, regresaba de Ourense no meu coche todo contento, coa fame a punto, esperando chegar a casa para xantar cos rapaces e botar unha parrafada de longa e animada sobremesa, como adoitamos facer cando eu non teño nada especial en que traballar ou cando tampouco me apetece moito poñerme a ler ou a escribir. Eses eran os pensamentos que levaba na cabeza, mentres fóra chovía a cachón e a auga esgarabellaba no parabrisas do auto con esa musiquiña natural que tanto me gusta. Debían faltar, máis ou menos, cinco quilómetros para chegar ao Porriño.

De pronto, o coche púxose tolo, só porque tiven que dar un frenazo por culpa de que iso mesmo era o que acababa de facer o chofer que me precedía na autovía, uns metros máis adiante. Primeiro funme para a esquerda, logo para o lado contrario, a continuación virei en redondo, din tres voltas sobre min mesmo e batín contra a valla.

Ía en dirección a Vigo e quedei mirando para Ourense. O que máis me preocupou foi que non collín medo nin me puxen nervioso. Preocupoume porque pensei que debía ser unha reacción motivada por algunha anomalía psicolóxica, precisamente ocasionada polo propio accidente. En xeral, as xentes que me teñen contado experiencias así, sempre me aseguraron que despois quedan nun estado de nerviosismo intenso. Eu tardei en decatarme de que algo raro ocorría cando emprendín a marcha de novo, como se nada sucedese. O que pasa é que me avisaron os outros coches cos faros, pois marchaba todo tranquilo en dirección contraria, como un piloto suicida. Máis serenidade, imposible.

Esta columna publicouse orixinalmente o 5 de abril de 2000.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Solitario

4 de abril de 2017 a las 0:15

Un amigo pídeme que fale de Salazar, agora que se me ocorreu contar cousas dos dictadores deste século. Pouco sei, sen embargo, do personaxe, que sempre me pareceu un alma triste, peachado na soedade inhumana do seu pazo lisboeta, alleo a canto puidera recordar o sabor reloucante da vida e das paixóns, incluídos os cartos, que xamáis manexou. Triste destino o dun home que nunca botou a man á carteira para pagarlle o café a un amigo ou que nunca soubo da alegría sinxela de entrar nunha tenda para mercar un disco, un libro ou un xelado de chocolate! Desde logo, non se pode querer peor mal que este para un ser humano.

Del dixo o escritor Miguel Torga, a quen perseguíu e encarcerou, que viviu nunha frialdade consciente, envolto nunha redoma de severidade xelada, sempre a meter medo. Triste destino este de ser sacaúntos, facendo eternamente de home do saco, espantando á xente polas rúas, ameazando a través das ventás! Solteiro e todo, sen fillos nin netos, canto mellor estaría aquel home traballando de ilustre profesor de Coimbra, saudao con respecto polos seus viciños, eses seres candorosos e civilizados que aínda hoxe quitan o sombreiro e fan unha elegante inclinación  cada vez que escoitan dicir a palabra doutor!

El preferiu a soedade estéril alá nas alturas do seu  Pazo de San Bento, polos corredores do cal nunca xogou un meniño. Pechado como un frade, apenas comía, durmía pouco e carecía de calefacción. Gustábanlle, a pesar de todo, as aas de polo ben grelladas, unha debilidade gastronómica que non casa coa austeridade monacal que se impuco como forma de vida. Bebía auga ou leite, nunca viño. De postres, pasaba. Hai, sen embargo, un feito que oredime en parte da ascese tenebrosa que practicou con irritante monotonía: António Vaz, compañeiro dos nos mozos, di que un día lle veu lamber con fruición de neno o azucre que arrabañaba do fondo dunha taza de café.

Esta columna publicouse orixinalmente o 4 de abril de 1992.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Sobre a santidade

3 de abril de 2017 a las 0:16

Creo que coñecín dous santos oficiais: un era compañeiro meu de estudos, rapaz piadoso que nos puñan como exemplo de boa conduta e santidade. A min parecíame un golfo. Un día deume unha patada, aínda que o fixo con elegancia, sen perder a compostura e conservando o sorriso beatífico que tantas veces lle eloxiaban os seus superiores. O outro foi un cura. Este, en cambio, era un home xusto e bondadoso, sempre disposto a axudar aos demais, sendo por outra parte un señor moi normal.

Aínda que non o coñecín persoalmente, na familia oín falar tamén da santidade do bispo don Florencio Cerviño, que ía pola casa. Durante algún tempo, custoume comprender a súa virtude, pois a miña nai viulle algúns arrebatos de xenio terribles, ademais de que fumaba demasiado e dicía unha palabra que era case un taco: cará.

Hoxe, non obstante, dáme a impresión de que estes son os santos que se levan, non os que, como aquel meu compañeiro, andaban coa cabeza torta cara a un lado, miraban para o chan e sorrían docemente. Debeu ser nestes nodelos nos que pensou ese futbolista do Betis que o outro día se comportou dun xeito pouco elegante co Celta e que dixo que entre quedar con cara de malo ou con cara de parvo, prefería o primeiro. Equivocouse. De comportarse dun xeito máis deportivo, quedaríalle simplemente cara de xente normal.

Esta columna publicouse orixinalmente o 3 de abril de 1997.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Un sentimento

2 de abril de 2017 a las 0:12

Creo que xa falei aquí nalgunha ocasión anterior dunha experiencia que vivín en Alemaña, hai xa varios anos, durante unha reunión de amigos. Eramos seis ou sete, todos daquel país a non ser eu, e estabamos de tertulia ao aire libre, no xardín dunha fermosa casa do século XIX, tomando unhas copas despois de cear. Pouco a pouco, a conversa foi adquirindo un ton melancólico, sen dúbida fomentado polo alcohol. Eles acabaron falando da historia recente do seu país e todos sen excepción expresaron un sentimento que para min constituíu unha sorpresa: sentíanse avergonzados de seren alemáns, ata o extremo de renegar da súa patria e da súa cultura.

Poucos días despois comentei esta experiencia cunha amiga máis nova, de menos de trinta anos de idade, filla dun alemán e dunha sueca. Díxome que a ela lle sucedía o mesmo e que, en moitas ocasións, cando viaxaba a outros países, procuraba ocultar a nacionalidade, para o cal lle servía de cobertura o seu bilingüismo e a circunstancia de ter tamén, por parte da nai, unha segunda patria.

Desde entón, teño comprobado a extensión deste sentimento en moitas ocasións. A última vez, o outro día, en Berlín, cunha rapaza tamén nova. Pregunteille delicadamente polo asunto e respondeume con claridade: a ela sucedíalle o mesmo, co agravante de que o seu avó fora un nazi activo, responsable de crimes horrorosos. Como en ocasións anteriores, pareceume unha mostra de sensibilidade moral, digna de admiración. O contrario do que sucede estes días co famoso Arkan, o asasino serbio que moitos dos seus compatriotas consideran un heroe. Cando os verdadeiros heroes son as persoas que agora foxen, asustadas, de tipos coma el.

Esta columna publicouse orixinalmente o 2 de abril de 1994.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Unha vinganza

1 de abril de 2017 a las 0:15

Onte, cando contei aquí a historia dun señor que me saudou na rúa e ao cal eu non coñecía de nada, acordeime dun artista catalán que un día foi saudado de maneira parecida por unha señora que se declarou admiradora del. Confesoulle que lle encantaban os seus cadros, pero que sobre todo estaba rendida pola súa personalidade, descuberta un día nun programa de televisión, cando tivo a ocasión de comprobar que ademais de pintar ben, era un home agradable, simpático e moi cortés; un cabaleiro.

Un pouco abrumado polos eloxios daquela muller, o artista tratou de desviar a conversa cara a asuntos neutros. Aínda así non tardou en decatarse de que a admiradora incondicional o estaba confundindo con outro, exactamente cun pintor inimigo a morte, a quen aborrecía ata o extremo de desexarlle toda clase de desgrazas.

Entón, en vez de sacala do erro no que estaba, o interpelado decidiu perpretar unha vinganza. Ou sexa, que se fixo pasar polo outro. De xeito que lle dixo á señora que podían aproveitar a ocasión para ir a un hoteliño que había alí perto, barato pero moi limpo. Horrorizada, a admiradora respondeulle con indignación e con furia. Como resposta recibiu un empuxón e un insulto pronunciado en voz alta e repetido mentres o malvado se retiraba a paso lixeiro: “¡Zorra!” O interfecto confesoume que fora o día máis feliz da súa vida.

Esta columna publicouse orixinalmente o 1 de abril de 1998.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Un xoguete xaponés

31 de marzo de 2017 a las 0:20

Un amigo xaponés relagoume onte un xoguete que se chama ken dama, moi popular entre os nenos do seu país. Trátase dunha especie de pequeno martelo de madeira, en forma de cruz, pintado de colores, que leva enganchada por un fío longo unha bóla encarnada cun buraco no medio. O xogo consiste en encravar a bóla na punta da cruceta. Non resulta fácil. Parece que os rapaces xaponeses, dotados de grandes doses de paciencia, practicando durante horas nas súas casas, acaban sendo auténticos expertos.

Xa lle dediquei algún tempo ao novo xoguete, aínda que sen resultados apreciables. En realidade, non conseguín acertar unha soa vez e teño serias dúbidas sobre a miña capacidade para facelo. Por outra parte, mentres o estaba intentando, veume á cabeza o enfado do meu pai unha vez que me atopou xogando cun ioió.

A cousa sucedeu cando eu xa tiña vinte anos, un día que me deu por andar practicando sen parar pola casa adiante. Canso de verme perdendo o tempo nunha actividade tan pouco seria, díxome que xa estaba ben de estupideces. Non me gustou, máis que nada porque el tiña razón. De maneira que onte mesmo, un sentimento de vergonza me levou a deixar o xoguete. Por pouco tempo, porque o meu amigo me dixo que nalgunhas universidades xaponesas admiten como exame de acceso a práctica do ken dama.

Esta columna publicouse orixinalmente o 31 de marzo de 1995.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

O caos

30 de marzo de 2017 a las 0:15

O domingo pola noite, como saín de Berlín con dúas horas de atraso, ao chegar a Barajas pasadas as doce, perdín o enlace con Galicia. Entón foi o caos. Centos de persoas empuxando diante dun mostrador sen que o policía presente botase unha man para organizar unha cola, mentres arredor se escoitaba unha algarabía de insultos, maldicións e ameazas. Unha señora italiana, confrontada cun piloto, home pequeno e barbudo, foi advertida por este a berros: “¡Si me tocas, te doy!” Indignado, un italiano inmenso saíu en defensa da señora, pero foi agarrado polos compañeiros. De xeito que se limitou a insultar o piloto, ao cal lle chamou “coglione” e “buffone”.

O insultado, consciente da inferioridade física, demasiado evidente, retirouse con dignidade, pero perseguido polas palabrotas do outro, que foron aumentando ata se converteren en irreproducibles. Para entón, pasara máis dunha hora e eu aínda non conseguira arranxar os meus problemas. Por último, ás dúas da mañá, unha rapaza agradable embarcoume nun autobús camiño dun hotel en Madrid.

No hotel, máis escándalos, ao pretenderen facernos durmir de dous en dous. A min, por exemplo, asignábanme un portugués. Entón, un mozo alto e loiro proclamouse homosexual a berros dicindo que el non respondía dos seus actos se o metían nun dormitorio cun descoñecido. O caso foi que se arranxou o problema para os máis obstinados, eu entre eles. Logo, ás seis da mañá, o autobús que nos prometeran non apareceu e tiven que coller un taxi pola miña conta. En Barajas, cando xa embarcabamos, fixéronnos volver á terminal con dobre versión: avaría ou mal tempo en Vigo. Só faltaba que me perdesen as maletas. E perdéronmas, claro.

Esta columna publicouse orixinalmente o 30 de marzo de 1999.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Pablo Neruda na memoria

29 de marzo de 2017 a las 0:15

Unha das experiencias máis agradables das moitas que vivín os días que pasei en Chile foi o reencontro coa memoria de Pablo Neruda. Das variadas imaxes que un se vai facendo dos escritores queridos, hai algunhas que resultan máis resistentes que outras, pero en xeral van e veñen segundo os momentos e as circunstancias. Aproveitei as horas libres que me quedaron, para buscar na xeografía urbana da capital a floristería onde traballou Albertina, a rapaza que inspirou os Veinte poemas de amor y una canción desesperada.

A proximidade do pazo onde morrreu Allende reavivou en min recordos da época de estudante en Compostela, cando algúns rapaces e rapazas soñabamos con cambiar o mundo. Mentres esperabamos o milagre que nunca se produciu nin se producirá endexamais, iamos poñendo adornos no camiño, como se desa maneira se puidese reducir a fealdade da miseria moral que nos rodeaba.

Recordo un deses adornos: a historia de como se imprimiu o libro que Neruda dedicou á guerra civil, España en el corazón. O papel fabricouse en Cataluña, de forma artesanal, e a pasta fíxose cos trapos que os soldados aportaron: vendaxes das feridas, camisas, gorros, bandeiras… Un poema humano e solidario, ese cantar épico de grandor oceánico que sae da vida mesma cando esta se converte nunha traxedia. Cantar de heroes. Mellor, non obstante, a canción gozosa do poeta que fala das colinas brancas dun corpo de muller.

Esta columna publicouse orixinalmente o 29 de marzo de 1997.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Méritos

28 de marzo de 2017 a las 0:15

Estiven lendo nunha revista americana unha ampla reportaxe sobre George W. Bush, gobernador de Texas e candidato á presidencia dos Estados Unidos polo Partido Republicano. Non sae moi ben parado. Como estudante foi mediocre en todos os niveis, desde o instituto ata a universidade. Como deportista, unha das súas grandes afeccións, tampouco foi nada do outro mundo. Polo que respecta á cultura, non parece que sexa un home a quen lle preocupen demasiado os libros. Ademais, este señor de cincuenta e catro anos de idade carga sobre as súas costas con cen penas de morte executadas sen que exercese nunca a prerrogativa do perdón.

Non só iso, senón que ademais, cando foi executada Karla Faye, a pesar de que Bush asegurou que fora un dos momentos máis angustiosos da súa vida, cunha das súas fillas enfrontada con el, posteriormente, nunha entrevista na televisión, burlouse da executada, poñendo voz  chorosa e imitándoa ao dicir: “¡Non me matedes, por favor!”

Algo terá, sen embargo, este home para estar onde está, con moitas posibilidades de converterse no próximo presidente do seu país. Ten, en primeiro lugar, a súa familia: fillo dun presidente multimillonario, descendente directo doutro presidente, Franklin Pierce, e primo en decimoterceiro grao da raíña Isabel II de Inglaterra. Non é pouco. Conta tamén coa súa simpatía, polo menos iso é o que din as enquisas. E que, aínda que custe entendelo, non forma parte dos sectores radicais do seu propio partido, que o miran como se fose un perigoso liberal, o cal significa, nos Estados Unidos, ser de esquerdas. Nunha cousa coinciden todos os consultados: non é estúpido. Menos mal.

Esta columna publicouse orixinalmente o 28 de marzo de 2000.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net
Página 21 de 215« Primera...10...1920212223...304050...Última »