Tevagustar.es Tevagustar.es Tevagustar.es Tevagustar.es
La Voz de Galicia
Blogs de lavozdegalicia.es

Un águia e unhas miñocas

13 de Diciembre de 2011 a las 0:01

Un amigo meu viu o outro día unha águia pousada nunha leira. Estaba no medio da finca, peteirando con calma, igual que fan as galiñas cando comen uns graus de millo que se atopan esparexidos polo chan. Amante e coñecedor da natureza ademáis de curioso, o meu amigo achegouse para ver en qué consistía o banquete do animal, pois non lle parecía que aquela maneira de comer se correspondese coa actitude de alguén que dá conta dun coello ou dun pito. Naturalmente, en canto o home se aproximou, a águia fuxiu voando, pero sen alonxarse, quizais coa intención de reanudar o festín en canto desaparecese o perigo humano, sen dúbida o único que podería causarlle graves problemas naquela situación.

Cando chegou ó sitio, o meu amigo descubriu que a águia estaba comendo miñocas, non unha a unha, que sería como a demostración de que a ave tiña fame, senón bolas enormes, formadas por centos delas. Nese momento, a cabeza analítica do curioso, un home de formación científica relacionada coa natureza, púxose a traballar para encontrarlle explicación a un fenómeno que lle resultaba incomprensible. Finalmente, deu coa clave do enigma.

Segundo me explicou, a causa de tan raro comportamento ten que ver co feito de que algúns labradores verten nos campos os líquidos orgánicos que sacan das cortes, como fixeron sempre, empregando como abonos os estercos. O que sucede é que antes todo esto ía  misturado con toxo e que gracias ás propiedades deste último, os citados restos non consumían o osíxeno da terra. Agora, en cambio, arrasan con el, de maneira que as pobres miñocas, tan beneficiosas, morren como peixes nun río contaminado. Benefícianse as águias, pero perxudícanse os campos. Alguén tería que explicar estas cousas sinxelas, que preocupan menos que os nenos saian das escolas sen saber quen foi o Cid Campeador. A cultura non só ten que ver cos libros, senón coa vida, incluída a das miñocas.

Esta columna publicouse orixinalmente o 13 de decembro de 2000.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

O can e o gato

12 de Diciembre de 2011 a las 0:01

Coa chegada dos primeiros fríos de decembro, o gato volveuse tamén máis cariñoso. Agora, polas tardes, busca a calorciña amante do colo e polas noites pega un pinchecarneiro e salta na cama para acocharse ennobelado entre os pés, sobre a suavidade mol da manta. Puro egoísmo. Se fixese máis calor, andaría de chimpafigos polo barrio, porquiño de Santo Antón a pedir polas casas, igual que se fose un bicho ventureiro e vagamundo. Como se trata dun animal elegante e fermoso, esta calma resulta agradable: un aproveita para miralo.

O can, pola contra, faga frío ou calor, non se despega da casa. Vai e vén dun cuarto para outro, acode facendo festas cando o chaman, déitase sobre a alfombra mentres a xente le os periódicos ou ve a televisión, e obedece a toda canta orde recibe, incluso aquelas que lle impiden facer o que quere e lle gusta, como pegar de repente unha carreira aloucada entre as cadeiras ou subirse nun sofá.

Entre can e gato, un prefire o can, aínda que debía preferir o gato. As virtudes deste, é dicir, a independencia e a dignidade, parecen dunha orde superior ás daquel, sempre sometido á vontade do amo. Salvan o can, non obstante, a intelixencia e a bondade, dúas virtudes que raramente se dan xuntas, pero que cando concorren producen seres  marabillosos, tamén entre os humanos. O gato, en cambio, acaba resultando demasiado altivo e soberbio, incluso algo interesado. Os bichiños, no fondo, parécense bastante á xente.

Esta columna publicouse orixinalmente o 12 de decembro de 1992.

Marxe
Escrito por amarxedotempo 1 Comentario
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Un esquecemento

11 de Diciembre de 2011 a las 0:01

Estes días pasados estiven falando da desmemoria cultural dos suízos. Hoxe vou falar da que nos afecta a nós mesmos. En xeral, aquí dedícanse rúas a personaxes insignificantes que, pasados algúns anos, ninguén sabe quen foron. Son decisións tomadas ás veces co corazón desbordado de emoción, sen esa pausa necesaria e obrigatoria que permitiría facer as cousas con máis sentido. Eu sei un caso, por exemplo, dun señor alcalde que inaugurou unha rúa co seu propio nome. Non era mal home, a pesar de todo.

Pódese dicir, polo tanto, que poucas persoas que teñan destacado algo en calquera actividade pública, o mesmo na política que na economía, nas artes ou nas letras, ten moitas probabilidades de gozar algún día dunha rúa co seu nome, polo menos ata que se esquezan del e teñan que buscar outro oco no rueiro. Hai un exemplo, non obstante, que chama a atención, aínda que polas noticias que teño está a punto de ser corrixido.

Como é sabido, na súa novela titulada Vinte mil leguas de viaxe submarina, J. Verne fai pasar por Vigo o Nautilus, co capitán Nemo a bordo, onde baixan a ver os galeóns de Rande. Ninguén ten levado por máis sitios nin ao coñecemento de máis xente o nome da cidade galega. É xusto, polo mesmo, que o escritor ou o capitán ou o barco, os tres xuntos ou por separado, sexan recordados dalgunha maneira.

Esta columna publicouse orixinalmente o 11 de decembro de 1997.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

As criaturas de Kueffstein

10 de Diciembre de 2011 a las 0:01

En relación coa historia do conde austríaco Francisco Xosé Kueffstein, o alquimista de quen falabamos onte, que chegou a crear no seu laboratorio dez homiños diminutos, debo dicir que non se tratou de ningún suceso menor no seu tempo e que tivo  transcendencia. Coñecemos os detalles do ocorrido grazas ao testemuño escrito do seu secretario e axudante, Kammerer, que nos transmitiu un texto fantástico. Por el sabemos como se fixeron as citadas criaturas, pero sobre todo temos noticias de cal foi finalmente o seu destino.

Mentres foron noviños, os pequenos non deron guerra, pero conforme empezaron a medrar, viñeron as primeiras dificultades. Un día, por exempolo, cando Kueffstein lles estaba dando de comer, o cura, que tiña mal xenio, mordeuno nun dedo. Foi algo así como a picada dun piollo, pero causoulle dor e febre.

Pouco despois, o rei, que ata entón non fixera outra cousa que dar bos consellos, empeñouse en discutir de política; o anxo, que compartía redoma cos trasnos, mordíaos sen parar; por último, o cura caeu un día no tubo de cristal onde vivía e morreu: enterrárono no xardín metido nunha caixiña feita de cartulina negra. O diario de Kammerer remata con este último suceso e di que despois disto, Kueffstein, inducido pola súa muller, que sentía escrúpulos de conciencia, acabou cos homiños, aínda que non explica como.

Esta columna publicouse orixinalmente o 10 de decembro de 1994.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Tomate pasado polo batedor

9 de Diciembre de 2011 a las 0:01

Coñezo un periodista que di que neste país, ás nove da mañá de cada día, xa está toda a carne picada. É dicir, que cinco minutos despois de iniciadas as primeiras tertulias radiofónicas, non queda nada en pé: o goberno convertido nunha cuadrilla de bandidos; os periódicos que non berran nin cultivan o dramatismo, acusados de seren cómplices da catástrofe; as persoas que non caen ben, insultadas por alias, como se fosen delincuentes… E toda esa trapallada, disfrazada de discurso moral e responsable.

Unha comedia: así hai que ver este inmenso desatino. Non comparto a visión desesperada dos que estiman que un despropósito semellante nos conduce de forma inevitable á catástrofe. Non se poden tratar as manifestacións cómicas da vida humana coa gravidade das traxedias, senón coa lixeireza dos sainetes.

Toda esa multitude de tráxicos e apocalípticos que de pronto lle saíron ao país son simplemente comparsas dunha ópera bufa, non actores serios do drama horrible que eles mesmos aseguran que están representando. Poñerse serios con estas cousas sería tan pouco adecuado como botarse a chorar neses espectáculos teatrais dos colexios onde resulta evidente que os puñais dos asasinos son de madeira pintada de purpurina e o sangue das vítimas non é máis que tomate pasado polo batedor.

Esta columna publicouse orixinalmente o 9 de decembro de 1993 .

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Falar de Torrente

8 de Diciembre de 2011 a las 0:01

Vin a París para dar unha conferencia sobre Gonzalo Torrente Ballester. Confeso que non é un tema que me guste porque, á hora de falar do escritor, xúntanse na miña memoria as lembranzas do amigo e non me resulta fácil separar unha cousa da outra. As novelas de Torrente coñézoas como lector, pero tamén sei delas polas moitas horas que falei co seu autor. Algunhas incluso as vin elaborar e fun seguindo o proceso da súa escritura a través de conversas e comentarios do propio novelista. Polo tanto, a miña visión é moi peculiar. Por outra parte, sucede que coñecín a varios personaxes, quero dicir que tiven a ocasión de tratar a persoas reais nas que Torrente se inspirou para crear personaxes de ficción.
Cada vez que leo Fragmentos de Apocalipsis, por exemplo, non podo imaxinar a Lenutska, a rapaza rusa que anda pola novela adiante, sen acordarme de Helena, a moza a quen coñecín un día na casa da Ramallosa e que lle serviu de modelo ó escritor, da mesma maneira que non podo ver a esta muller de carne e óso sen que, entre a súa figura eslava de pómulos anchos e poderosos, se interpoña o delicado personaxe literario que inspirou.
Todo esto, dito en París, no Colexio de España, acaba sendo máis un testemuño persoal  que unha conferencia sobre literatura, que parecería o máis adecuado para aquela institución. Non obstante, creo tamén que da obra literaria de Torrente pode falar moita xente, e con sabiduría académica, pero son poucos os que poderían abordala desde unha perspectiva tan especial. Por outra parte, hai anos que non me interesa demasiado o que se escribe sobre os libros dos demais, entre outros motivos porque, salvo as excepcións de persoas que todos sabemos, intelixentes e cultas, que por fortuna aínda hai unhas cantas, abundan demasiado as que non din máis que cousas sen interés. Polo menos, falar do home que eu coñecín ten un atractivo seguro. Por Torrente, naturalmente.

Esta columna publicouse orixinalmente o 8 de decembro de 2000.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Chagall

7 de Diciembre de 2011 a las 0:01

Nunca pasei por Zürich sen facer tres cousas: visitar a tumba de James Joyce, alá nos altos de Fluntern, moi preto do zoolóxico; contemplar as vidreiras de Marc Chagall na igrexa da Fraumünster e dar unha voltiña polas tendas de trens eléctricos. Nesta ocasión, cando colla o avión do domingo pola tarde, de volta para Galicia, Joyce poderíame reprochar ser o único esquecido dos tres. O certo é que andei por alá arriba, entre as árbores nevadas, pero nun autobús. Aceneille de lonxe, máis co pensamento que coa man, e seguín camiño cos meus amigos. Estaba unha mañá espléndida, chea de sol, aínda que algo fría, pero moi fermosa e agradable.
As vidreiras de Chagall, magníficas. Teño fotos delas na casa, en Vilariño, e véxoas de cando en vez, pero non é o mesmo. Sempre me gustaron os artistas de corazón inocente, gozosos coa color e atrevidos como rapaces. Nesta capela da Fraumünster teño pasado momentos inesquecibles, sentado nun banco, rodeado de turistas, observando o ceo de Deus por ese buraco aberto polo pintor ruso.
Dos trens non vou falar por non ser pesado. Prefiro rematar este artigo coa historia que me contaron onte relacionada precisamente cun profesor de arte. Non era, polo visto, demasiado agraciado no aspecto físico, pero non por iso renunciaba ao exercicio difícil da sedución. Atopou o camiño poñendo ás escuras a aula onde impartía as clases, co pretexto de proxectar diapositivas. En realidade, estaba convencido de que tiña unha voz bonita. Non sei se lle daría resultado; ogallá que si. Con todo, por moi precioso que tivese o timbre, supoño que cunha moza lista, explicándolle unha diapositiva destes Chagall, por exemplo, pouco tería que facer.

Esta columna publicouse orixinalmente o 7 de decembro de 1997.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Obxectos perdidos

6 de Diciembre de 2011 a las 0:01

Hai uns días, nunha das reunións dos xurados encargados de decidir os Premios Nacionais de Literatura, despois dunha hora de votacións e discusións, por fin chegamos a un momento en que quedaban só tres candidatos. Propúxose entón que cada un de nós escribísemos dous nomes na papeleta, de maneira que quedaría eliminado o que menos votos tivese. A continuación sería moi fácil elixir o gañador entre a parella que resultase finalista. O procedemento, como non parece difícil imaxinar, é o máis normal e correcto.
De repente, un dos membros do xurado ergueu a man e pediu a palabra para unha cuestión de procedemento. Con total naturalidade, mesmo cunha inocencia candorosa, sen reparar na perversión do que propuña, dixo que talvez sería mellor facer unha votación escribindo un nome só, o de aquel que queriamos eliminar.
Eu acordeime dun incidente que me sucedeu en Suecia, hai xa bastantes anos, un día que tiven o despiste de deixar unha cámara fotográfica esquecida nun banco, en plena rúa. Convencido do civismo das xentes daquel país, dirixinme a un garda municipal para preguntarlle se había algunha oficina de obxectos perdidos. O home tardou en entenderme, ata que por fin me dixo se non estaría preguntando máis ben polo departamento de obxectos encontrados. A verdade é que hai unha pequena diferenza de matiz.

Esta columna publicouse orixinalmente o 6 de decembro de 1995.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Pequenas equivocacións

5 de Diciembre de 2011 a las 0:01

Nunha revista americana apareceu hai días un extenso artigo sobre a importancia que na vida pública de Serbia ten a muller de Slobodan Milosevic. O autor asegura que se trata dunha fanática radical, máis aínda que o seu home, e que exerce sobre el unha influencia grande nos asuntos de Estado. Debe ser certa a valoración do periodista, pois a pesar de que a nai desta señora foi torturada ata a morte pola policía política do estado comunista creado por Tito, ela non tivo inconveniente nin escrúpulos en afiliarse ao partido dos asasinos.
A señora Milosevic, que sente a paixón da política, é a fortaleza do seu home, un túzaro desalmado que, non obstante, posúe tamén algunhas debilidades humanas. Fillo de pais suicidas, vese eternamente perseguido polas fantasmas de ambos os dous, aos cales tivo que contemplar ademais nese dramático e horrible xesto final que compoñen case sempre aqueles que se tiran a vida.
Para esta muller arrebatada, que considera os croatas como miñocas repugnantes e que lamenta a sorte dos eslovenos porque conseguiron librarse da furia fratricida do seu home, o comunismo non fracasou, simplemente foi traizoado. Por iso mesmo ten confesado que no que dependa da súa vontade está disposta a repetir a historia, pois considera que coa corrección de pequenas equivocacións todo o pasado pode ser salvado. O malo é que algunhas destas equivocacións, como a morte da súa nai, xa non teñen remedio.

Esta columna publicouse orixinalmente o 5 de decembro de 1992.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Os nomes dos animais

4 de Diciembre de 2011 a las 0:01

Hai uns días, cando falei aquí do lobo Ramiro, unha amiga preguntoume se era costume en Galicia que os lobos tivesen nome. A verdade é que non o sei. Eu coñecín a tres bautizados: este ao que me referín, outro que se chamaba Toribio, do cal me falou varias veces Ánxel Fole e que creo que operaba polo Incio, e un terceiro que respondía por Genaro, con toco nas terras de Pintás, na raia seca, e de quen o meu paisano Euloxio Portela sostiña que era portugués. Este caeu nun cepo, vítima dunha trampa, alá polos anos cincuenta.
Nisto dos nomes, con excepcións como estas das que estamos falando, a cousa estaba reservada aos animais domésticos. As vacas, por exemplo, sempre levaron nome, igual que os cans; mesmo os gatos, aínda que estes non sempre, pois teño para min que se trata de costume recente. Os porcos tampouco gozaban dese dereito.
Aínda así, eu coñecín un porco que se chamaba Arturo. Era duns xeólogos holandeses que andaron facendo traballos na Limia nos anos sesenta. Non o tiñan para a ceba, senón como animal de compañía. Cando marcharon, deixáronllo a uns paisanos co encargo de que o coidasen. Por petición dun dos xeólogos, Salle Kroonenberg, eu fun unha vez interesarme polo cocho. Deume mala impresión cando me decatei de que se referían a el simplemente como o marrán, quitándolle o cristián. Papárono deseguida.

Esta columna publicouse orixinalmente o 4 de decembro de 1994.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net
Página 197 de 201« Primera...102030...195196197198199...Última »