Tevagustar.es Tevagustar.es Tevagustar.es Tevagustar.es
La Voz de Galicia
Blogs de lavozdegalicia.es
Á marxe do tempo

Unha sede que non se apaga

30 de septiembre de 2016 a las 0:15

O señor Vernon Harvey, cidadán americano, tiña unha filla adolescente. Un día, dous malvados fixeron con ela o que non resulta difícil imaxinar. Primeiro violárona por quenda e logo cóserona a puñaladas: dezasete en total. Por unha desas incomprensibles decisións da xustiza daquel país, o autor material da morte foi condenado a cadea perpetua, mentres que o cómplice, responsable só de agarrar a vítima cando o asasino lle fundía o puñal no corpo, acabou na cadeira eléctrica. Un caso como miles, case trivial.

O día da execución, o pai da rapaza quixo estar presente. Xa que non podía matar o criminal coas propias mans, polo menos quería velo morrer. Asistiu á cerimonia desde detrás dunha ventá. Ao rematar, saíu da prisión eufórico e feliz, cantando de alegría, e foi brindar cuns amigos pola morte do violador da súa filla.

Leo nun periódico americano que o señor Harvey anda agora desalentado. Parécelle que todo sucedeu moi rápido e que o canalla debía ser executado máis veces, quizais de forma perpetua. A vinganza, esa sede que nunca se sacia, ten pouco que ver coa xustiza. Recórdano estes días as persoas que están en contra da pena de morte, pero que non servirá para convencer aos do bando contrario. Quizais fose mellor recordarles que unha execución custa tres millóns de dólares; unha cadea perpetua, seis veces menos.

Esta columna publicouse orixinalmente o 30 de setembro de 1993.

Marxe
Escrito por amarxedotempo 1 Comentario
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Lugrís

29 de septiembre de 2016 a las 0:14

De todas as historias que se contan de Urbano Lugrís, aquel gran pintor que morreu en Vigo no ano 1973, cada vez resulta máis difícil saber cales foron certas e cales pertencen á riquísima   lenda que se foi tecendo arredor da súa espléndida figura humana ao longo dos anos. Coñezo varias persoas que me aseguraron seren testemuñas dalgunhas delas. ¿Será verdade, como afirman, que un día o artista se botou a correr na rúa, atravesándoa ata o outro lado cos brazos abertos en actitude de abrazo cara a un pobre cura velliño ao que lle chamaba papá a berros, coa voz garimosa dun afecto filial conmovedor? Uns din que sucedeu na Coruña, concretamente na rúa de San Andrés; outros, que ocorreu no centro de Vigo, baixando por Colón.

Supoño que debe ser apócrifa unha das anécdotas que máis circularon en vida do pintor e que aínda hoxe se segue a repetir: aquela que o sitúa na inauguración, por parte de Franco, dun edificio no que Lugrís tería pintado uns murais. Cando o xefe do Estado se interesou polo artista e lle preguntou de onde era, este respondeulle moi coñón: “Yo soy del Ferrol de su Excelencia”.

Todas estas historias, certas ou non, serviron para debuxar a imaxe divertida, entre irresponsable e xenial, dun home certamente raro, curioso, algo aloucado e dun enxeño rápido e intelixente. Pero tamén serviron para sepultar, en parte, a súa pintura, que a min, personalmente, me entusiasma, como entusiasmou en Madrid, aínda hai pouco, os miles de asombrados visitantes que a descubriron no Círculo de Bellas Artes. Desde onte, por deferencia xenerosa dun grupo de amigos, teño na miña casa un debuxo de Urbano Lugrís. Pásame algo parecido ao que contan daquel toureiro presumido: que se non o digo, rebento.

Esta columna publicouse orixinalmente o 29 de setembro de 1999

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Gastronomía e circo

28 de septiembre de 2016 a las 0:12

Barcelona cheira a allo. Non me tiña fixado ata agora, pero dada a miña incompatibilidade absoluta con esta agresión culinaria, onte erguinme como vítima da súa presenza insidiosa e masiva na cea da véspera. Non sei se este condimento forma parte diso que agora se chama a dieta mediterránea, moi boa para o corazón, polo que se di, pero fatal para a cousa gástrica. O caso é que desde entón percibo o seu cheiro ata nas rúas, o cal, por  outra parte, me aforra traballo e preguntas á hora de buscar un restaurante.

En cuestións de cociña, a pesar do allo, os cataláns son inventores dunha miudeza magnífica: o pan con tomate. Non coñezo a ninguén que renegue desta marabilla humilde, tan natural e simple que parece froito saído dunha árbore ou dunha planta. Sempre fago o propósito de implantalo na casa, pero nunca persevero.

Observo que están de moda os restaurantes de comer todo o que se queira polo mesmo prezo. O xoves pola noite estivemos un grupo de amigos nun deses sitios. En termos económicos non son recomendables para xentes de pouca ración, como é o meu caso, pero teñen a vantaxe de que un pode observar a máis de cen persoas como se fosen actores practicando o exceso. Cerca de min había un tipo de corenta quilos que parecía un león esmirriado. Non sei como non teñen un servizo de ambulancias posto na porta.

Esta columna publicouse orixinalmente o 28 de setembro de 1996

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Masaxes

27 de septiembre de 2016 a las 0:15

En Nova York vense moitos curandeiros instalados na rúa, dedicados maiormente a darlle masaxes á xente que o solicita. Hainos de todos os tipos, desde aqueles que traballan en  grupo, debaixo dun tenderete de lona, como se formasen un salón, ata aqueles outros que actúan en solitario, sen máis parafernalia que a cadeira especial onde sentan os clientes. En xeral, anúncianse cun cartel, no que figuran tanto as virtudes curativas e a propaganda das habilidades de cada un, coma os prezos das sesións, que andan arredor dos cinco ou os dez dólares, segundo os barrios. No centro, por exemplo, son máis caros; na periferia ocorre exactamente o contrario.

Moita xente fai un alto no camiño para someterse a unha destas sesións de masaxe. Séntanse nunhas cadeiras especiais, que se parecen a reclinatorios, nunha posición que semella bastante cómoda, coa cabeza caída cara adiante e apoiada nunha especie de coxín suave, e logo abandónanse á arte acariciadora das mans dos curandeiros, que se desprazan polas costas, a caluga e os brazos.

No momento de maior intensidade da sesión, os clientes teñen a aparencia de seren bonecos de trapo, unha relaxación que non sei se é debida ás virtudes do curandeiro ou ao feito de que a xente está tan cansa que aproveita para botar unha sonatiña. O outro día, á saída do museo Guggenheim, no Soho, vin unha señora gorda recibindo unha destas masaxes e roncando dunha maneira escandalosa, incluso con asubíos. A verdade é que ninguén se paraba a mirar nin a rir. Foi esta condición de discreción absoluta a que me fixo pasar pola cabeza a idea de apuntarme. Logo decidín ir á peluquería: relaxa tamén bastante e resulta máis decente.

Esta columna publicouse orixinalmente o 27 de setembro de 1998

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Non aburrirse

26 de septiembre de 2016 a las 0:10

Como profesor recordo que era un home afable, esixente e traballador, incluso brillante, se non fose porque falaba nun ton baixo e monocorde, non fácil de entender. Desde a súa mesa miraba cara ao fondo da aula, un mentro por riba das nosas cabezas, como evitando o encontro das miradas, quizais porque a timidez non lle permitía unha intimidade maior. Trataba os alumnos con respecto exquisito, mesmo os máis indisciplinados, aínda que non perdía nunca a autoridade. Eu diría que era un bo profesor.

Non o tratei á marxe das aulas, pero sei que tiña lenda de home raro, pouco sociable. Vivía só, creo que cunha vella criada, e dedicábase a ler e escribir, por máis que non lle lin outra cousa que pequenos traballos de investigación. Pareceume que estaban ben, realizados co mesmo rigor erudito que puña nas súas clases.

Vino onte pola rúa, furgando nas papeleiras, pero con cara feliz. De cando en vez, atopaba algo; mesmo me pareceu que nunha ocasión foi unha mazá o que encontrou. Gardaba as cousas nunha bolsa de plástico de color azul. Comenteino máis tarde cun amigo, tamén antigo alumno. Díxenlle que debía estar tolo, pero aclaroume que non, que el mesmo lle tiña reprochado un día amablemente aquel proceder e que o vello profesor lle dixo que o facía porque descubrira que esa era a mellor maneira de non aburrirse os domingos.

Esta columna publicouse orixinalmente o 26 de setembro de 1994.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Un ceo de fantasía

25 de septiembre de 2016 a las 0:15

Estes días, por razóns que non veñen ao caso, estou lendo vidas de santos. Xa levo lidas arredor de dez ou doce. En xeral, todas narran pequenos ou grandes prodixios, un dos sinais inequívocos da santidade, que con frecuencia se repiten. Por exemplo, xa lin dúas veces o mesmo milagre: o perfume deleitoso que saíu da tumba de dous destes fillos predilectos de Deus, despois de que se fose averiguar, pasados anos da súa morte, en que estado de conservación se atopaban os seus restos. Ambos arrecendían a flores.

Outro aspecto que me chamou a atención foi a linguaxe en que están escritas estas vidas. Case todos os santos, xa de nenos, deron mostras de virtude; a maioría medraron no temor de Deus e nos principios da sabedoría; todos, absolutamente todos, morreron en olor de santidade e entraron na Gloria entre cantos celestiais.

Tamén ocorre que a maior parte destas biografías son anónimas. De neno, non obstante, eu coñecín un señor que escribirá en verso, co seu nome, a vida de santa Mariña de Augas Santas. Chamábase Luís Otero e era amigo do meu pai. Cando viña comer á nosa casa, eu quedaba mirando para el como se fose santo. Agora din que santa Mariña non existiu. Nese caso, supoño que aquel home, que esperaba ir ao ceo por recomendación da santa, estará nun ceo especial, con santos inventados. Ten que ser un ceo fantástico.

Esta columna publicouse orixinalmente o 25 de setembro de 1997.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Unha estatua para Esterholz

23 de septiembre de 2016 a las 9:20

Na pequena localidade alemá de Dagenberg, na costa do Mar do Norte, hai unha estación metereolóxica similar a moitas outras que cobren a totalidade xeográfica daquel país. O seu director, un mestre local xubilado, gozaba dun recoñecido prestixio profesional e dunha fama non menor polo feito de que os seus partes eran dos máis escrupulosos de todos cantos se recibían na estación central e porque na localidade que tiña encomendada chovía máis que en ningún outro punto de Alemaña. Iso ata hai uns días.

Agora acaba de descubrirse que o señor Esterholz era un tramposo contumaz e que os partes que enviaba estaban manipulados. Desde hai máis de vinte anos, este home de aparencia plácida, mirada pícara e rostro vivo e xuvenil engadía uns vasos de auga no pluviómetro para manter a ficción de que Dagenberg era o lugar de Alemaña onde máis chovía.

Por esta razón acaba de ser expulsado do seu traballo e censurado de maneira oficial e pública polos seus superiores. Na súa defensa, o señor Esterholz só puido alegar que o único que pretendía era manter o nome da súa aldea no mapa, aínda que fose polo triste honor de ocupar o primeiro lugar na lista dos lugares onde máis chovía. Os seus veciños, non obstante, non o defenden. Equivócanse; nunha época en que hai tantos patriotas agresivos, o patriotismo inocente deste home merece unha estatua.

Esta columna publicouse orixinalmente o 23 de setembro de 1992.

Marxe
Escrito por amarxedotempo 3 Comentarios
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Erros

23 de septiembre de 2016 a las 0:30

Onte falei aquí dun erro que apareceu neste mesmo periódico, onde nun artigo sobre a enfermidade de “alzheimer” se advertía sobre a necesidade de acudir ao médico cando se notasen os primeiros “despiestes”. Non é raro que ocorran estas cousas e hai exemplos, algúns moi famosos, de auténticos despistes cometidos por linotipistas ou correctores nas páxinas dos xornais. Sucede tamén cos libros. A este respecto cítase sempre un título que pareceu cun colofón que dicía: “Este libro es el primero en la historia de la imprenta que sale a la calle sin ninguna erata”.

Moitas veces, tales equivocacións nunca existiron, pero circulan por aí como se fosen certas, o mesmo que ocorre coas portadas máis célebres da revista La Codorniz, que nunca se publicaron, a pesar de que hai xente que xura que as viu. En Ourense, unha vez contáronme que apareceran dúas fotos cos pés cambiados: nunha víase o gobernador civil e noutra estaba un porco. Ignoro se forma parte da lenda ou se foi verdade. Gustaríame sabelo porque aquel gobernador se portou moi mal comigo.

Esta columna publicouse orixinalmente o 24 de setembro de 2000.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Falar claro

22 de septiembre de 2016 a las 0:14

Hai uns días, nun coloquio literario, despois de estar falando durante dúas horas, alguén pensou que eu era outro escritor. Pacientemente aturei una bronca que non ía dirixida a min, pero que me divertía, ata que por fin, para aclarar a situación cunha anécdota, citei o nome de Carson McCullers, o cal aumentou aínda máis a confusión, entre outras cousas porque ningún dos meus interlocutores coñecía o nome da escritora americana. Entón, co fin de informalos do xeito máis claro posible, preguntei se algún dos presentes lera as memorias de John Huston, nas que contaba una fermosa historia da novelista. Ninguén as lera, pero tampouco ninguén coñecía a Huston.

Aproveitei entón para falar de cine, de películas como A raíña de África e incluso dunha historia durante a rodaxe desta última. Cando un leopardo ferido atacou a un grupo de cazadores e marchou cun neno na boca. Metido na faena, ata me permitín ilustrar ao meu público, maioritariamente feminino, das diferencias que hai entre o comportamento do león e do leopardo, sobre todo no momento de atacar as súas vítimas. A literatura ten estas vantaxes: serve para contar cousas de caza sen saber nada do asunto.

Ao final, durante a cea que seguiu ao coloquio, seguimos falando e volvín citar a Carson McCullers, pola cal confesei una longa e fervorosa admiración humana e literaria. Cando me despedín, xa na porta do ascensor, convencido de que algo da semente deixada acabaría dando o froito dalgunha lectura, una das rapazas que máis atenta e calada estivera, achegouse a min cunha axenda aberta e díxome: «Non che importaría escribirme aquí o nome da muller esa que traballou na película que contaches do leopardo?».

Esta columna publicouse orixinalmente o 22 de setembro de 1989.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Saír na televisión

21 de septiembre de 2016 a las 0:20

Acabo de ler nun periódico que o famoso Henry Lee Lucas, condenado a morte hai xa varios anos, aínda vive. A verdade é que eu o daba por morto e sepultado. Como se recordará, este famoso personaxe estivo acusado de máis de mil asasinatos, incluído o da súa propia nai. O que sucede é que un día se demostrou que aquela inmensa carnicería, a máis grande de toda a historia do crime individual, non fora máis que un invento feito por el mesmo para saír na televisión e converterse nunha celebridade.

A patraña empezou cando a policía o acusou de ser o autor de varias mortes ata entón sen resolver e isto espertou a atención dos periódicos e demais medios, que acudían ao cárcere para entrevistar ao monstro. A este pareceulle tan bonito todo aquilo que decidiu seguir adiante. Naturalmente, para conseguilo, tivo que estudar.

Tratábase de facer verosímiles as súas explicacións, o cal só era posible estudando as páxinas de sucesos dos periódicos. Mentres tanto, elevado á categoría dun mito, o número un do crime mundial, Lucas sentíase tan importante como Elvis Presley. Un día acordou do seu soño: esperábao a cadeira eléctrica. Entón púxose a desmontar os asasinatos un por un, ata quedar só co da súa nai, que tampouco parece claro. Polo visto, Lucas está triste porque xa non sae na televisión. Eu creo que é agora cando tiña que saír.

Esta columna publicouse orixinalmente o 21 de setembro de 1996.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net