Tevagustar.es Tevagustar.es Tevagustar.es Tevagustar.es
La Voz de Galicia
Blogs de lavozdegalicia.es
Á marxe do tempo

Soprar no globo

31 de Agosto de 2016 a las 0:16

A uns amigos panameños, negros de cor e refuxiados políticos en Suecia, un día parounos a policía de tráfico para sometelos a unha proba de alcohol. Como beberan bastante e estaban seguros de dar positivo, tiveron que exprimir o enxeño para evitar ir ao cárcere ou seren expulsados do país. Coñecedores da aversión dos suecos polo racismo dixeron que xa sospeitaban que ían ser controlados. Con inocencia nórdica, o policía preguntoulles a razón. “Porque somos negros”, dixeron eles.

Naturalmente, salváronse da sanción. Un dos dous anda agora por España e séntese feliz porque a norma española de tráfico en materia de alcohol é moito máis liberal que a sueca.

Aprendeuno nun folleto ao saír de vacacións e ademais tivo a ocasión de comprobar que os controis son moito menos frecuentes: desde Irún a Sevilla e desde Sevilla a Galicia non viu unha soa vez a un cidadán soprando no globo. Se o meu amigo parase nalgúns bares de Asturias, tería ocasión de asistir ao nacemento dun novo xogo relacionado cos globos. Nalgúns chigres e tabernas hai artiluxios destes a disposición do público, pero non para facer probas de autocontrol e practicar a moderación antes de sentar de novo ao volante do automóbil, senón para ver quen é o primeiro que chega á cor vermella, proba definitiva de que o agraciado está completamente borracho. Despois conducen ata as súas casas.

Esta columna publicouse orixinalmente o 31 de agosto de 1992.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Aniversario

30 de Agosto de 2016 a las 0:15

Os afeccionados ao cine recordarán aquela escena dunha película de Fellini na que un home se quere suicidar na cociña da súa casa polo procedemento insólito de meter as mans na boca e desencaixar a mandíbula, como tratando de separar a pelo e pola forza a metade de abaixo da metade de arriba. Por suposto que se trata dun suicidio con dedicatoria, é dicir, desa clase que consiste en anuncialo en voz alta diante daqueles contra os cales se perpetra, a fin de que impidan que se leve a cabo. Dese mesmo tipo debeu ser o intento de suicidio de Jorge Luis Borges, o escritor arxentino nacido hai agora cen anos, de quen se celebra estes días o aniversario.

Polo visto, o escritor quíxose suicidar nun hotel de Madrid, alá polo ano 1982, nun momento de depresión. O procedemento elixido foi bastante raro: encher a bañeira de auga quente, case fervendo, e logo meterse dentro para escaldarse como quen pela un polo. Loxicamente, non conseguiu outra cousa que queimar un pé, o primeiro que introduciu no baño, pois saíu pegando berros de dolor e pedindo auxilio.

Este episodio certo retrata bastante ben a personalidade dun home raro, sen sentido práctico de ningún tipo, que unía á súa condición de escritor xenial a característica de ser ao mesmo tempo un individuo atrabiliario, algo infantil, capaz de rir coma se fose bobo. Estes días, ninguén di del máis que eloxios, pero en vida non houbo tanto consenso nin unanimidade. Agora, a polémica que o rodeaba está centrada na figura de María Kodama, unha muller corenta anos máis nova ca el, coa que casou antes de morrer, da que moita xente pensa que foi unha aproveitada. A verdade, resulta máis fácil pensar que simplemente estaba namorada.

Esta columna publicouse orixinalmente o 30 de agosto de 1999.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

O canto do grilo

29 de Agosto de 2016 a las 0:45

É sabido que Josep Pla era un home intelixente, con ese punto de malicia admirable que teñen os cínicos non pervertidos. Nunha ocasión preguntáronlle que opinión lle merecían os intelectuais e respondeu que os había de dúas clases: os que tiñan sentido común e os cucos. Dos primeiros, dixo que estaba convencido de que lle gustaban pouco aos propios intelectuais:  dos segundos, ben queridos polas xentes do gremio, pensaba que cando falaban en público, era inevitable que lles acabase soando un grilo na cabeza.

Estes días, os periódicos falaron moito dun coñecido intelectual español que afirmou nunha entrevista que aos cataláns lles gusta máis o teatro polaco escrito en polaco que o teatro español escrito en castelán. Para quen non estea no segredo desta clase de tonterías hai que dicirlles que en Madrid aos cataláns lles chaman polacos.

Como mostra de enxeño, a frase do citado escritor non parece demasiado feliz: pódese insultar con máis graza. Como crítica, perde toda eficacia, pois en vez de falar dun problema, converte este nun chiste bastante malo, que moitos dos interesados, sobre todo os menos intelixentes, recibirán ademais como unha ofensa. Mírese por onde se mire, a intervención do famoso intelectual hai que cualificala como un absoluto desastre. Haberá que estar de acordo con Josep Pla en que a algún intelectuais lles soa un grilo na cabeza.

Esta columna publicouse orixinalmente o 29 de agosto de 1994.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Unha lembranza

28 de Agosto de 2016 a las 0:15

Hai xa dez anos que Manolo Prego non asiste á tertulia de Baiona, onde daba gusto falar con el. Era un home intelixente e moi apaixonado, un grande espírito pechado nunha leve envoltura humana. Eu falei con el por última vez tres días antes de morrer e parecía un home cargado de electricidade, a punto de estralar. A noticia chegounos aos seus amigos, polo menos a Torrente e a min, mentres charlabamos con outros colegas no Palacio da Zarzuela, nunha das recepcións que o Rei dá aos escritores en abril.

Este verán acordámonos del algunhas veces ao ver a plaquiña que se colocou hai anos alí, ao lado da nosa mesa, na cafetería Monterrei, en lembranza daquel amigo. Na tertulia era ocorrente e agudo, con sentido do humor. El, que pasara horrores na súa vida, tiña unha sensibilidade especial para os tontos atravesados.

Dábaos como hai xente que dá o lobo. Non quero nin pensar o que se lle ocorrería coa noticia dese fanático exipcio que asegura que Deus lle encomendou a misión de salvar o seu país. Prego dicía moitas veces que nas escolas se lles debía preguntar aos nenos que querían ser de maiores e que a aqueles que contestasen que querían ser carpinteiros ou avogados, a eses había que dicirlles que moi ben. Pero se algún rapaz dixera que quería salvar o mundo, a ese había que poñelo á parte e vixialo atentamente.

Esta columna publicouse orixinalmente o 28 de agosto de 1996.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Previsión

27 de Agosto de 2016 a las 0:14

Acaba de regresar da India e viña vestido coa roupa de alá, Antonio Carreño, catedrático de literatura española na Brown University, nos Estados Unidos, e algúns amigos máis. Na sobremesa, Antón púxose a falar das cousas que vira na viaxe, certamente estrañas para a nosa mentalidade. Nun momento, Carreño, que é da provincia de Ourense, díxolle: “Iso que contas recórdame a romaría do Santuario dos Milagres, preto de Maceda”. Antón, indignado, respondeulle: “¡Non me veñas con exotismos!”.

Acordeime desta historia onte, mentres lía as noticias sobre o accidente do submarino ruso, con tantas versións cómicas e cheas de mentiras que un xa non sabe que pensar sobre a saúde mental e moral dos dirixentes daquel país, que están facendo o ridículo só para evitar asumir as responsabilidades que lles corresponden. Menos mal que no medio de todo, alguén aporta algo de sensatez. Trátase dun periódico que agora recorda que o accidente xa fora previsto por unha vidente hai vinte anos.

Esta columna publicouse orixinalmente o 27 de agosto de 2000.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Dous amigos

26 de Agosto de 2016 a las 0:15

O outro día ceamos cuns amigos, sueca ela, el madrileño, que teñen unha casiña de vacacións no val de Tebra. Veñen desde Madrid todo canto poden, e poden sempre con seguridade na Semana Santa e no verán. Os dous están de acordo en que cando se xubilen, dentro duns anos, vivirán aquí de maneira permanente. A ela, isto recórdalle a Suecia incluso nun aspecto que a min me deixou sorprendido: que as cousas funcionan bastante ben. Hai tendas por todas partes, as estradas son cada vez mellores e a xente parécelles amable. Ademais de todo iso, está o clima: nin calor abafante nin frío intenso, un xusto pasar que se parece ao ideal.

Confeso que esta amiga da que falo é unha das poucas suecas que coñezo, das que viven neste país, que non fala mal del. Tratándose dunha muller culta, intelixente e refinada, a súa actitude ten máis valor. Naturalmente, coñece de que pé se coxea por aquí, pero da mesma maneira que coñece por que lado renquea a súa patria de orixe. De ambas as dúas terras, cando lles fai a crítica, non deixa de rir.

O seu home, fillo dun ilustre intelectual nacido en Aragón e dunha profesora sevillana, veu a Galicia por primeira vez hai moitos anos, cando era neno. Daquelas vacacións recorda ao seu pai falando en serio con Xavier Zubiri e á súa nai coñeándose amablemente de tanta filosofía. Desde entón, quérelle tanto a este país que, cando volve a Madrid, enche as paredes da casa das fotografías que fai por aquí. Desde hai uns meses, segundo nos contou o outro día, está feliz. No servizo hospitalario onde é médico ten de compañeira unha rapaza de Vigo. Pregunteille como era. A resposta foi: “Para min é como se tivese o verán alí todos os días”.

Esta columna publicouse orixinalmente o 26 de agosto de 1998.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Unha fermosa profesión

25 de Agosto de 2016 a las 0:19

En xaponés, Akiko significa a rapaza que sorrí. O que se di sorrir, Akiko Kojima faino de maneira espontánea e seguida, como se estivese condicionada pola alegría do nome que lle puxeron cando naceu. É unha rapaza da cidade de Saporo, que traballa en Toquio, e que acaba de pasar unha tempada en Galicia. Estudou galego co profesor Takekazu Asaka e agora anda polo noso país practicando a lingua que aprendeu e que pronuncia cunha transparencia parecida á que loce no seu nome.

Onte, nun restaurante, Akiko corrixiume con delicadeza dúas ou tres veces por empregar castelanismos inadecuados que ferían o seu pulcro oído de estudante aplicada. Tamén corrixiu a un camareiro que lle chamou licor de “melocotón” ao que ella lle chama licor de pexego. Naturalmente, cando fai estas leves censuras, nunca deixa de sorrir, aínda que tampouco renuncia a deixar as cousas en claro.

Preguntándolle pola súa terra de orixe, Akiko contou algunas historias divertidas e deu unha información extensa e salpicada de matices, que niso consiste a intelixencia. Falou da modernidade e a tradición, do espírito de traballo, da vida das mulleres, do concepto de débeda e de moito máis.  Para rematar, como poñéndolle unha flor a todo canto dixera, explicou que a súa nai exerce unha profesión fascinante, quizais unha das máis fermosas do mundo: é Profesora da Cerimonia do Té.

Esta columna publicouse orixinalmente o 25 de agosto de 1992.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

No mar

24 de Agosto de 2016 a las 0:20

Agora mesmo, cando escribo estas liñas, estou cuns amigos nas illas Cíes, rodeados de néboa por todas partes. Á nosa beira, por babor, temos un barco de vela francés cheo de xente, unas dez persoas que comen en silencio na cuberta. Unha rapaciña nova, de pelo loiro e bañador azul, vai e vén entre proa e popa, como buscando algo. Pasados algúns minutos, dáme a impresión de que a mociña non busca nada, senón que amosa con xenerosidade a súa beleza, da que parece estar moi contenta. Non está mal, pero a tarde vese tan borrosa que o escaparate elixido para facer a súa exhibición resulta inadecuado por falta de público.

Tampouco se trata de aplaudir. De maneira que nos poñemos a comer nós tamén e deixamos a guapa sen público. O xantar é modesto, pero moi saboroso: unhas patacas sen pelar, cocidas con auga de mar e mesturadas despois con bonito, cebola e tomate. No mar case todo sabe a gloria. Pola emisora escoitamos a alguén que se atopa en Aldán e que invita a uns amigos a compartir con eles unha pota de callos. Nisto de comer, cada un ten os seus gustos, pero xantar callos no mar a min paréceme  un exceso. Desde logo, entre a moza que vai e vén pola cuberta do barco francés e ese banquete un pouco bruto do que falan pola radio, hai unha diferenza semellante a aquela que se pode dar entre unha flor e un grelo. Iso estaba pensando eu cando, ao meu lado, alguén avisa que se achega un buque fantasma.

Miro por estribor e iso mesmo parece: un barco grande que pasa preto de nós camiño de non sei onde. Por un momento, o ambiente adquire unha tonalidade misteriosa e poética. Pero desde Aldán seguen repetindo a invitación para comer os callos.

Esta columna publicouse orixinalmente o 24 de agosto de 1997.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Un home descarreirado

23 de Agosto de 2016 a las 0:20

Eu non sei o que puido facer Harry Wu, un chinés que pasou dezanove anos internado en campos de concentración no seu país e que acaba de publicar un libro nos Estados Unidos contando a súa experiencia. Tampouco me importa. A acusación oficial foi que se trataba dun “dereitista”, unha etiqueta que non significa outra cousa que o citado señor non debía ser persoa afecta ao sistema, nada máis. Supoño que se fose un delincuente, un asasino ou un criminal, sería designado cun rótulo bastante menos impreciso que este que lle puxeron.

Respecto das penurias que pasou nese tempo de infortunio, non son difíciles de imaxinar, pois xa sabemos en que consisten. Deixando a un lado os castigos corporais e outras cargas dese tipo, este home viuse obrigado a comer sapos, patas podres de coello, ratas e ratos… Para facerse unha vez máis unha idea do horror, con iso abonda.

Pero non é todo. Cando Harry Wu conseguiu un permiso temporal para visitar a súa familia, once anos despois do seu arresto, ao petar na porta da casa, atopouse cunha irmá que lle pediu a documentación para comprobar se os papeis estaban en regra e que logo foi chamar a policía co fin de confirmar que non había ningunha trampa ou falsificación. Hai que dicir que a familia consideraba a Harry Wu un descarreirado, ao que acusaba de querer levar unha vida burguesa. Probablemente só quería ter unha irmá que lle dese un bico.

Esta columna publicouse orixinalmente o 23 de agosto de 1995.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

O novo muro de Berlín

22 de Agosto de 2016 a las 0:21

Onte baixei ata o centro de Berlín para ver como é despois da caída do muro. A última vez que estiven aquí aínda existían as dúas Alemañas e a presenza da barreira de cemento que dividía a cidade en dous sectores resultaba obsesiva. Agora, pasado o tempo, xa non parece tan sorprendente que desaparecese aquel artificio absurdo, un dos monumentos máis elocuentes de todos cantos ergueu ao longo da historia a estupidez humana, esa consecuencia inevitable que se deriva sempre de todos os fanatismos.

Confeso que atravesar a Porta de Brandenburgo produciume unha emoción que non esperaba. Igual que pasear pola Unter den Linden ou achegarme á Alexanderplatz, destragada pola política urbanística das autoridades do Leste, que se quedaron co Berlín histórico e o converteron en cochambre estética.Ata nisto se equivocaron.

Asombra pensar que o Occidente capitalista, tantas veces hipotecado por unha especulación salvaxe, fose capaz de construír un Berlín agradable, fermoso e alegre, mentres que os do outro lado, que teoricamente aspiraban a mellorar o mundo, deixaran a cidade feita unha pena. Non é raro que a xente prefira xuntarse no Berlín Occidental. De maneira que aínda que caeu o muro de cemento, un muro invisible, sutil e real, segue dividindo a cidade en dous sectores difíciles de reconciliar.

Esta columna publicouse orixinalmente o 22 de agosto de 1993.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net