Tevagustar.es Tevagustar.es Tevagustar.es Tevagustar.es
La Voz de Galicia
Blogs de lavozdegalicia.es
Á marxe do tempo

A grandeza de lady Di

31 de diciembre de 2012 a las 0:08

Un amigo meu periodista, que un día viu a lady Di durante uns segundos cando a princesa saía dunha tenda en Oxford Street, no centro de Londres, asegura que o mito de que esta ten unhas pernas fermosas non é máis que unha lenda. Polo visto, observadas desde atrás, na parte de abaixo, entre o nocello e o talón, adquiren un aspecto grotesco, como se formasen a punta dunha estaca, cun parecido cuspidiño ao rabo dun xurelo. Ao meu amigo tampouco lle gustaron as orellas, que el emparellou coas dun bicho feo, descoñecido.

Desde entón, este amigo foise especializando pouco a pouco na biografía de lady Di. Co tempo chegou a saber moitas cousas sobre ela. Sabe, por exemplo, que é moi burriña e ignorante, incapaz de ler un libro, e que en materia de cultura é practicamente analfabeta. Sabe tamén que ten un falar simple, ás veces infantil, con opinións tan tontas sobre asuntos importantes que sobrecollen a alma.

É posible que toda a información que o meu amigo conseguiu recompilar sobre esta muller sexa certa. Probablemente, se a xulgamos cos datos que se coñecen, se trate dun ser insignificante, de espírito vulgar, vítima da elección equivocada dun home a quen as circunstancias da vida o situaron nun lugar desde o cal o mundo se pode ver como unha boliña de xoguete. O que ninguén lle poderá negar a lady Di, non obstante, é unha certa grandeza tráxica: con esa cara de mosquiña morta fixo cambalear a monarquía británica.

Esta columna publicouse orixinalmente o 31 de decembro de 1992.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Unha boa explicación

30 de diciembre de 2012 a las 0:08

Hai un escritor galego no cal non podo pensar sen que me veña á cabeza o recordo dunha carta que el lle enviou ao propietario dunha librería de Ourense e que este me leu a min, na que o intelectual trataba de aclarar un incidente no que se vira envolto uns días antes, cando un empregado da tenda o colleu no transo de roubar un libro de Bernardino Graña. Despois de cualificar ao dependente como “esbirro a soldo” e “mal educado” e feitas as disquisicións obrigadas sobre a propia honestidade persoal, viña a explicación dos feitos.

O libro, que efectivamente ocultaba debaixo do sobaco cando foi rexistrado polo esbirro aludido, era da súa propiedade. A razón de que o levase naquel lugar tiña que ver cunha prescrición médica relacionada cunha artrose, atrevéndose el a cambiar por un libro a almofadiña recomendada, pois iso permitíalle ler tamén no café.

A explicación pareceume magnífica, digna de recoñecemento, e só un sentido tonto do pudor me impediu felicitar o meu colega por tan fantástica invención. Ata agora non coñecía ningunha coartada máis enxeñosa que esa. Onte, non obstante, mentres combatía as molestias dun resfriado coa lectura dunha revista sueca amable e lixeira, atopeime coa historia dunha señora que foi sorprendida nun supermercado cando se ía cun polo conxelado debaixo do gorro. Dixo que era para combater unha dor repentina de cabeza.

Esta columna publicouse orixinalmente o 30 de decembro de 1994.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

O día das pullas

29 de diciembre de 2012 a las 0:07

Onte non me meteron ningunha pulla, que é como lle chamamos na miña terra ás inocentadas. Polo que a min respecta, tamén me mantiven inactivo. Cando era rapaz, non obstante, en Xinzo de Limia celebrábase esta festa con moito rumbo, a veces incluso con excesos, todo con tal de gastarlle bromas sonadas aos demais. Nunha ocasión, a don Cesáreo, o párroco, sacárono da cama para sacramentar unha ovella, dicíndolle que nunha determinada dirección había unha agoniante, o cal era certo, pero non se trataba de xente.

Valía todo: dar noticias espantosas, con falsas mortes incluídas; finxir accidentes, como un tío meu que se tirou ao río só por facer verosímil un despropósito que lle pasou como unha loucura pola cabeza; secuestrarlle os porcos a un veciño durante unhas horas ou invitar alguén a comer un coello para acabar dándolle gato.

Había especialistas, como Juan Manuel Tejada, que un día levou a saltiños de ra, correndo detrás dunha billeteira movida por un sedal, a un cura elegante que agora exerce de cardeal no Palmar de Troya. Supoño que era unha maneira de divertirse propia dun país sen televisión. O invento desta última acabou coa inocencia, ese resto da nenez que lles quedaba ás persoas grandes e que xa non teñen nin sequera os rapaces máis infelices. Como protesta, hoxe non penso acendela. Aínda que ninguén mo crea. Nin eu.

Esta columna publicouse orixinalmente o 29 de decembro de 1997.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Unha nena, un pai e un coello

28 de diciembre de 2012 a las 0:07

Hai un par de días estiven ceando na casa duns amigos que teñen unha nena pequena, de tres anos, simpática, lista e guapa. Pretendía falar por teléfono cun coello, supoño que algún personaxe que naqueles momentos vivía na súa imaxinación. O caso é que se puxo tan pesada, marcando números ao chou, que o pai decidiu cortar o xogo arrincándolle o aparato das mans. Naturalmente, a cría agarrou un berrinche, incrementado ademais pola frustración de non ser capaz de conectar co coello dos seus soños.

Para calmar aquela especie de tronada que ameazaba con desfacernos a sobremesa, o dono da casa optou por unha estratexia máis intelixente. Desapareceu do cuarto, subiu ata o dormitorio e desde alí fixo unha chamada telefónica que atendeu a meniña. Poñendo voz de coello, mantivo unha longa conversa con ela.

Rematada a conferencia, a pequena baixou da mesa, sentouse no chan e púxose a xogar cun aparato de rachar noces, completamente curada e tranquila, mentres os demais proseguiamos a conversa, agardando só que se incorporase o pai. Cando este volveu, ao advertir o cambio, fíxonos un xesto triunfador, como presumindo da habilidade coa cal conseguira enganar a súa filla. No momento en que el se estaba sentando de novo no seu sitio, a rapaciña, sen deixar de xogar e sorrindo, dixo en voz alta: “¡Ola, coello!”

Esta columna publicouse orixinalmente o 28 de decembro de 1996.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Mentirán

27 de diciembre de 2012 a las 0:07

Cando eu era estudante en Santiago, había unha señora maior que se enfadaba co cine. Se no transcurso da proxección dunha película, algún actor ou algunha actriz dicía algo que non lle gustaba, púñase a discutir con eles en voz alta. Hai xente que fai o mesmo coa televisión, entre eles un amigo meu que, cando se irrita, achégase ata a pantalla como unha furia, disposto a baterlle a alguén. Por outra parte, nos partidos de fútbol televisados, os verdadeiros forofos, como é sabido, compórtanse igual que se estivesen no estadio, é dicir, que insultan ao árbitro, falan a berros cos xogadores cando cometen un fallo ou censuran ao presidente se as cousas van mal.

Confeso que non chego nunca a ese tipo de entusiasmos. Hai, non obstante, unha clase de xente, desa que sae con frecuencia na televisión, que me sitúa á beira mesma do enfado. Refírome aos adiviños, astrólogos e videntes que aparecen dicindo bobadas e que logo fan negocio cos teléfonos de pago, aproveitándose da inxenuidade de moitas persoas, cando non da ignorancia, do medo ou da soidade.

Hai poucos días, a un médico de Ourense que desde había un par de meses lle chegaban uns recibos de teléfono avultados, aclaróuselle o misterio precisamente mentres vía a televisión cun dos seus fillos pequenos. Apareceu na pantalla un dos tales señores, loiro e disfrazado, metendo publicidade da súa trapallada. De súpeto, o rapaz, indignado, púxose a berrar: “¡Mentirán! ¡Sempre me di por teléfono que vou aprobar as matemáticas e logo suspendo!”. Estaría ben montar un programa na televisión entre o citado individuo e os nenos aos que leva estafado. Sería como meterlle ao golfante unha bomba atómica de inocencia por unha orella.

Esta columna publicouse orixinalmente o 27 de decembro de 1998.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Unha guía para o pensamento

26 de diciembre de 2012 a las 0:08

Tal día como onte, hai trinta e seis anos, despois da misa das doce, un neno da miña idade vendeume por cinco pesetas un libro de pastas vellas, impreso en papel descolorido, con poucas páxinas, que se titulaba El signo de los cuatro. Lino de corrido, golosamente pechado no meu cuarto, aquela mesma tarde. Como adiviñarán deseguida todos cantos compartan comigo, que sen dúbida serán bastantes, a admiración por Arthur Conan Doyle, estou falando dunha das novelas que narran as aventuras de Sherlock Holmes.

Houbo un feito naquela lectura, ademais da intriga e as personalidades do famoso detective e o seu colega, o doutor Watson, que fai que agora, tantos anos despois, aínda me acorde das horas que pasei atrapado pola fascinación que en min exerceron algunhas pasaxes. Non sempre é Shakespeare quen modela as nosas almas.

Aquel día lin e volvín ler os parágrafos nos que o heroe de Baker Street lle fala ao seu amigo dos libros que escribiu: un sobre a diferenza das cinsas das distintas clases de tabaco e outro sobre a influencia dos oficios na forma das mans. Cando Watson lle di a Sherlock Holmes que este ten un talento extraordinario para as miudezas, sentín, quizais dunha forma inconsciente, que aquilo era unha guía para o pensamento. Desde entón amo os detalles e aborrezo as vaguidades. E desconfío dos pesados.

Esta columna publicouse orixinalmente o 26 de decembro de 1993.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Un neno infantil

24 de diciembre de 2012 a las 0:08

Onte, ao chegar a Ourense para pasar o Nadal, atopei un sobriño pequeno todo acontecido, algo enfurruñado e bastante triste. El, que é un neno moi saudador, recibiunos en silencio, limitándose ás normas mínimas que lle marcaba a boa educación, sen excederse no entusiasmo nin na amabilidade. Preguntei que lle sucedía e respondeu cun “nada” moi elocuente, é dicir, que lle sucedía todo. Para saber máis tiven que agardar a que marchase á cama e que os seus pais me informasen tranqui – lamente do problema.

O caso é que o rapaciño, que ten seis anos, chegou do colexio cunhas notas excelentes. Resumindo o boletín, poderíase dicir que se trataba dun neno intelixente e traballador, bo compañeiro e xeneroso. Mellor, imposible. O malo, unha nota manuscrita que acompañaba o anterior e que viña ser como ciscárselle na predicación.

Foi esa observación final, que el non entendía ben, pero que adiviñaba como unha cousa moi negativa, a causante daquel desacougo. Dicía a nota citada que o neno era demasiado infantil. Naturalmente, da mesma maneira que os vellos son vellos, os adultos son adultos e as moscas non son elefantes. Tanta evidencia en contra non valeu, non obstante, para tranquilizalo. Por fortuna. Sería preocupante que un crío de seis anos chegase á conclusión de que as persoas maiores, ás veces, se comportan como nenos.

Esta columna publicouse orixinalmente o 24 de decembro de 1995.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Unha gran farsa

23 de diciembre de 2012 a las 0:08

Había na miña vila un señor comerciante, algo afeccionado tamén á poesía, que tiña unha teoría, na que acreditaba como se fose unha verdade matemática, respecto da inexistencia da lotería nacional. En concreto pensaba que era un invento ou unha montaxe do goberno, non recordo con que intencións, na que todo se baseaba nunha gran mentira perfectamente tramada. Poucas veces vin a ninguén defender con tanto ardor e convicción unha tese tan peregrina.

Sobre todo, resultaba conmovedor para min observar a cara de noxo ou de conmiseración que puña diante dos escépticos que non acababamos de ver claro que a teoría que defendía aquel home tivesen algún tipo de fundamento na realidade. Recordo unha conversa que eu mantiven con el, alá polos meus anos de adolescente, cando un aínda garda intacta a confianza no valor e a capacidade argumentativa da lóxica. Trataba de convencelo co mesmo entusiasmo que un rapaz de dezaseis anos se afana en convencer a unha prostituta de que deixe o seu oficio ou coa mesma fe que un cura bondadoso pretende desmontarlle a un ateo os seus articulados argumentos respecto da inexistencia de Deus.

Era como bater en ferro. Primeiro preguntoume se a min me tocara algunha vez a lotería e respondinlle que non. Logo preguntoume se coñecía a alguén a quen lle tivera tocado e díxenlle que ao meu pai lle tocara unha vez iso que chaman a pedrea. Respondeume con desprezo: “¡Calderilla!” Despois, poñendo un xesto de paciencia infinita, como do sabio que fala cun idiota, engadiu: “Iso que gañou o teu pai é a verdadeira lotería, a outra, a dos millóns, é trampa”. O resto da teoría resultaba irrefutable, e o argumento maior, que a xente que aparecía como gañadora dos primeiros premios recibía, a cambio de facer o paripé, un millón de pesetas. Cando escribo este artigo, aínda non se sabe quen son os farsantes elixidos este ano. Uns farsantes para que todo un país siga soñando.

Esta columna publicouse orixinalmente o 23 de decembro de 2000.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

A cultura científica

22 de diciembre de 2012 a las 0:07

Hai uns días, falando na televisión, o profesor Severo Ochoa dixo que España é un país onde se nota a falta de cultura científica. Ten razón. No seu tempo, Felipe II prohibiu baixo pena de morte que ningún español estudase en universidades estranxeiras, unha orde que se cumpriu por exceso, pois ninguén, ata o século XIX, conseguiu transgredir aquela norma. O primeiro foi don Julián Sanz del Río, enviado a Alemaña por un ministro progresista. Unha decisión que sería trascendental, como se sabe, para a España contemporánea.

Aínda no século pasado, en pleno triunfo do positivismo científico en toda Europa, dous profesores de instituto, un de Santiago e outro da Coruña, foron apartados da docencia por impartir o que unha Real Orde consideraba “doutrinas perniciosas”, é dicir, que estaban en desacordo coas ensinanzas da Igrexa Católica. A materia que así se cualificaba non era outra que a teoría da evolución de Darwin.

Cada país acaba pagando sempre a súa propia historia e o prezo da nosa ten sido alto, sobre todo en dignidade. Aínda non hai moito, tivemos un xefe, por certo máis vitoreado do que agora moitos nos atrevemos a recoñecer, que afirmaba sen rubor, e recibía aplausos, que inventara unha gasolina a partir da casca das laranxas: unha contribución feliz á ciencia dos carburantes. Como venturosa foi a aportación que fixo á Física o profesor Palacios, tan eloxiado no seu momento por ser o único sabio no mundo que refutou a Einstein.

Esta columna publicouse orixinalmente o 22 de decembro de 1992.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Moitos

21 de diciembre de 2012 a las 0:07

Unha vez dei unha conferencia para mil mulleres na Coruña. Na presentación, a organizadora advertiume con humor que ao rematar habería baile. Contando esta historia unha noite en Madrid, xurdiu un deses destripacontos que resultan case inevitables en todas as tertulias e que teñen como característica humana principal a condición de rachar a maxia dunha historia buscándolle as contradicións lóxicas. Son da raza daqueles individuos que, despois de escoitar as anécdotas divertidísimas que contaba Valle-Inclán nos cafés madrileños, acababan comentando con suficiencia: “Mentiras. Don Ramón lo inventa todo”.

Pois na ocasión da que falo, o que me dixo aquel señor foi que na Coruña non había ningún lugar para xuntar a mil mulleres e darlles unha conferencia. A obxección, diante de persoas que non sabían se ese dato era certo, tiña o peso e a contundencia do realismo máis pedestre, que impresiona sempre. Polo tanto, puiden quedar como un mentirán.

Por iso o domingo, cando asistín na Coruña á comida que se organizou coas persoas que traballamos ou colaboramos na casa que fai este periódico, sentín unha alegría enorme ao escoitar polo micrófono que eramos máis de setecentos. Digo isto porque o local era o mesmo onde eu dera aquela conferencia. Decateime de que aínda se poderían meter alí trescentos máis. Gustaríame facerlle chegar a noticia a aquel individuo de Madrid, aínda que non sei se serviría de moito, pois lle quedaría o recurso de dicir: “En La Voz de Galicia non traballa tanta xente”. E para desmentilo, tampouco se trataría de invitar a un tipo tan aburrido a un xantar coma este. Son dos que din que o faisán é polo.

Esta columna publicouse orixinalmente o 21 de decembro de 1999.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net