Tevagustar.es Tevagustar.es Tevagustar.es Tevagustar.es
La Voz de Galicia
Blogs de lavozdegalicia.es
Á marxe do tempo

Bruxas

31 de Enero de 2012 a las 0:01

Medio en broma medio en serio, Torrente Ballester adoitaba dicir dos aparatos electrónicos, especialmente das grabadoras, polas cales nalgún momento da súa vida chegou a sentir fascinación, que a única explicación racional que se lle ocorría para comprender o seu funcionamento era que tivesen unha bruxa dentro. Acordeime desto onte pola mañá, cando por primeira vez na miña vida vin o interior dun ordenador. Amosáronme cada un dos seus compoñentes e das funcións que cumprían, pero non entendín nada. Se non fose porque me parece un recurso fácil, diría que non vin a bruxa de Torrente por ningún sitio.

Unha simpleza semellante foi o que dixo Gagarin, aquel grande astronauta ruso, cando despois de regresar do espacio asegurou que non vira a Deus. Nunca soubo que Deus estaba dentro do seu corazón, aquel corazón inmenso que o levou a sacrificar a propia vida para evitar unha catástrofe co avión que pilotaba sobre unha aglomeración urbana.

Algunha vez teño falado aquí do meu interés de profano pola Física e das moitas horas de lectura que levo dedicado, ben inutilmente, por certo, a tratar de entender algúns enigmas relacionados coa orixe do universo ou o comportamento da materia. A verdade é que cando penso no gato de Schrödinger ou nos experimentos de Aspect (e perdón por esta incursión nun terreo que non me corresponde), parécenme cousa de bruxas, por máis que se trate de bruxas disfrazadas co cucurucho dos sabios posto na cabeza. Tamén tería gracia que despois de darlle tantas voltas, se algún día se aclarase eso de cómo apareceu o mundo, nos atopásemos cun velliño de barba branca rindo detrás dunha porta.

Esta columna publicouse orixinalmente o 31 de xaneiro de 2000 .

Marxe
Escrito por amarxedotempo 1 Comentario
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Kennedy, de novo

30 de Enero de 2012 a las 0:01

Acaba de aparecer nos Estados Unidos un novo libro sobre John F. Kennedy, esta vez escrito por un profesor universitario que pretende ser rigoroso e obxectivo. Para empezar, conta no prólogo que a véspera do funeral pola morte do presidente asasinado, unha señora, a muller do coñecido periodista Joe Alsop, chamou por teléfono a Jacqueline, a viúva, para dicirlle que o primerio adulterio dos moitos que Kennedy cometera despois de ser elixido para o cargo fora con ela, exactamente a véspera da toma de posesión como presidente.

O libro esténdese tamén sobre outros aspectos íntimos da vida do biografado, algúns deles sacados de cartas, de xeito que non se aforran nin as gonorreas contraídas na mocidade nin a súa condición de amante inclemente e voraz, atragoado e rapidísimo, por non falar das urxencias sexuais que o levaban a meter putánganas de luxo nos cuartos privados da Casa Branca.

A pesar de que estas e outras historias relacionadas con Kennedy teñen sido divulgadas moitas veces e que hoxe non é un segredo para ninguén que o señor presidente era un frenético en materia de saias e algo parecido a un truán en asuntos de alcoba, seguen espertando o interese da opinión pública mundial. A poucas persoas lles interesa, en cambio, a enorme coraxe que tiña fronte ao sufrimento, aquela dignidade con que soportou as terribles dolores diarias que convertían o seu corpo nun inferno. Iso non entra no cromo.

Esta columna publicouse orixinalmente o 30 de xaneiro de 1993.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

As vidas por contar

29 de Enero de 2012 a las 0:01

Gústanme as biografías, o mesmo lelas que escribilas, por eso escribín varias. No fondo, polo menos tal como as entendo eu, son como novelas, contos ou relatos. O outro día, ó saír do acto que se celebrou na Real Academia Galega de Ciencias, un bo amigo díxome que esa fora a impresión que lle causara a lectura da Vida do Padre Sarmiento, que acabo de publicar. Alegroume porque esa era a intención que eu tiña cando a estaba redactando. Non digo que non se podan escribir biografías científicas, que se escriben e con talento, pero ese xénero forma parte da investigación académica, non da creación literaria.

En Galicia quedan moitas vidas por contar, non todas ilustres, pero case todas interesantes. Non hai á penas vidas vulgares. Eu boto de menos, por exemplo, unha biografía do cardeal Quevedo, de Ourense, aquel a quen as Cortes de Cádiz declararon «indigno de la condición de español». É certo que era un home ultraconservador, pero boa persoa, capaz de convivir sen problemas con coengos liberais, como o célebre Juan Manuel Bedoya.

E por seguir falando de eclesiásticos, tamén boto en falta unha biografía do ferrolán don Manuel Fernández Varela, de quen case ninguén sabe nada, a pesar de que foi persoa moi importante no seu tempo, cando era deán da catedral de Lugo e Comisario de Cruzada. Don Benito Pérez Galdós fala del nalgún dos corenta e tantos volumes dos Episodios Nacionales, pero non recordo en cal deles. Por suposto, usaba fibela de prata nos zapatos, como correspondía á xente da súa condición no século XIX, o cal non importa demasiado. O que me gustaría saber é se tiña un criado, como lin nalgún sitio, só para que lle acendese os puros habanos.

Esta columna publicouse orixinalmente o 29 de xaneiro de 2002 .

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

O diario dun neno

28 de Enero de 2012 a las 0:01

O sábado pola tarde, un amigo estívome contando o que lle sucedera o día anterior, despois de pasar varias horas revolvendo entre papeis vellos, tratando de poñer orde nun caos de moitos anos. Nunha caixa de cartón comida polos ratos atopou unha libreta pequeniña de pastas negras, xa esquecida, na que fora escribindo un diario, alá nos seus tempos de estudante no instituto. Púxose a lelo con curiosidade e acabou deprimido. Tirou a conclusión de que, xulgando polas cousas simples que anotaba, era bastante parvo.

Non o dicía por dicir, senón que se vía triste, como se descubrise de pronto que era menos intelixente do que pensaba. Un día escribiu, por exemplo, que lle encantaría ver o Papa e que esa sería a primeira cousa que faría cando fose maior e dispuxese de cartos para ir a Roma. Outro día puxo que non lle gustaba o salchichón.

Eu díxenlle que o mesmo unha cousa que outra me parecen moi ben para figurar no diario dun neno. Naquela época, todos os rapaces queriamos ver o Papa, o cal resultaba lóxico: era o representante de Cristo na terra. Polo demais, o mundo está tan cheo de xente empeñada en dicir orixinalidades, tal como se ve todos os días na pantalla dos televisores, que atopar a alguén que simplemente escribe nun diario que non lle gusta o salchichón, pois parece un alivio. Dito sexa de paso, a min tampouco me gusta demasiado.

Esta columna publicouse orixinalmente o 28 de xaneiro de 1996 .

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Un paseo pola lagoa

27 de Enero de 2012 a las 0:01

Pasei as últimas horas da tarde do domingo na Lagoa de Antela, percorrendo as pistas con dous amigos de Xinzo de Limia, o Quico e o Luís, ambos namorados daquelas fermosas paraxes, que vixían celosamente, sobre todo no que respecta ás cegoñas. O segundo deles, por exemplo, construíu un niño de guizos no alto dun poste de ferro e unha das zancudas debeulle quedar agradecida porque se instalou alí con toda a familia, como xente que entra nun piso amoblado e non se ten que preocupar de nada máis.

Polo tempo en que chegamos, non vimos as cegoñas, pois era a hora da caza. O que vimos foi centos e centos de patos e un par de garzas voando. Non son as únicas especies que moran nas brañas e nas charcas da lagoa, pois alí hai de todo: ras, londras, lebres, perdices… Unha tentación permanente para calquera desaprensivo.

Por certo que estes amigos meus coñecen cada recuncho daquelas terras, saben dos niños, a historia dos cactus que naceron ao pé do canal, en que sitio un cazador furtivo cometeu un crime… Contáronme os dous que ás veces se esconden nun valado e se poñen a imitar o canto das perdices, sobre todo o Luís. Entón xúntanse bandadas que acoden ao reclamo. Eles conténtanse con miralas, pois parécenlles bonitas. A min, debo confesar que esa actividade me dá bastante medo. Por se alguén, armado de escopeta, os confunde.

Esta columna publicouse orixinalmente o 27 de xaneiro de 1998.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Boa xente

26 de Enero de 2012 a las 0:01

Non sei se haberá moita xente que se acorde daqueles autobuses que levaban viaxeiros no alto, ao aire libre, tapados con lonas para defenderse do frío. Nunha ocasión, sendo eu rapaz, viaxei desa maneira en compañía do meu pai e un amigo seu, que era xuíz. Tiña este o aspecto severo dun home envarado, sempre vestido de escuro. Creo recordar que eu sentía medo na súa presenza, quizais porque un día, cando os meus pais souberon que lle fora á froita ao señor Ramón Bubelo, ameazáronme con levarme ao xulgado.

Naquela viaxe, non obstante, atopeime cun home distinto.Pola conversa, que eu escoitaba en silencio e con atención,souben que o señor xuíz era lambonciño polo lado dos amorodos, o flan e incluso os caramelos. E para maior sorpresa aínda, aprendín que na casa tiña un clarinete. Perdinlle respecto pero collinlle simpatía.

Estes días pasados, en plena crise, escoitei uns empresariosamigos falando da incompetencia dalgúns políticos. Polo medio, na marxe da conversa, citaron tamén un colega que se entretén escoitando por unha radio especial as conversas dos pilotos de aviación cando aterran en Vigo. Sorprendido, un dos contertulios dixo que iso era un avance, pois antes, o citado pasaba as mañás lendo tebeos no despacho. Non o coñezo nada pero seguro que é boa persoa. Por outro lado, un inútil máis, que lle importa ao mundo.

Esta columna publicouse orixinalmente o 26 de xaneirode 1995.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Unha tufarada do demo

25 de Enero de 2012 a las 0:01

En Turín, o demo queimou unha señora. Non lle prendeu lume cun misto nin lle incendiou a casa, senón que lle botou o alento. Foi de noite e na cama, ás escuras, mentres a muller durmía. Espertou axitada e nerviosa, sen saber por que, escoitou ruído de cazolas que caían na cociña e cando se quixo erguer para ver que pasaba, sentiu unha tufarada podre que primeiro enchía o cuarto dun aire quente, como calor de verán, e que logo se converteu en lume insoportable á altura do seu pescozo. A pel quedoulle totalmente chamuscada.

O que ten de raro esta noticia non é a actuación do demo, un comportamento do cal hai noticias abundantes ao longo da historia, desde Lutero, que lle tivo que lanzar un tinteiro á cabeza para librarse del, ata santa Mariña, á cal lle dicía parvadas nunha orella para que a santa rise mentres recibía a comuñón.

O sorprendente é que o demo actúe desa maneira en Turín, que é a cidade onde vive, segundo aseguran os expertos. Ata agora, alí só se aparecía nos miles de templos satánicos que tanto abundan na cidade e sempre en son de paz, nunca para facer mal. Mesmo se di que ten amizade con algúns curas e que nin sequera se mete cos que lle fan exorcismos. Tamén é posible que a tufarada da que fala a señora presuntamente atacada non proceda do demo, senón de causa natural. Non é probable, pero tampouco sería imposible.

Esta columna publicouse orixinalmente o 25 de xaneiro de 1994 .

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

En colores grises

24 de Enero de 2012 a las 0:01

Estes días pasados que estiven en Madrid para presentar a versión castelá do meu último libro, un periodista preguntoume se tiña algunha teima especial á hora de escribir. Respondinlle sen moito entusiasmo a verdade, é dicir, que escribo sentado nunha cadeira, utilizando un pequeno ordenador portátil, igual que calquera oficinista, normalmente polas tardes, sen música e sen tabaco.

Cando levaba a resposta pola metade, decateime de que o meu interlocutor xa non tiña interese ningún no que lle estaba dicindo. A continuación preguntoume se, no caso de que se producise un incendio no Museo do Prado, e eu tivese que elixir entre salvar un vello de noventa anos, enfermo e alelado, ou un dos cadros de Velázquez, a cal dos dous salvaría. Pasoume pola cabeza a tentación de contentalo dicindo unha burrada, pero non me atrevín.

O resto das preguntas foron parecidas, incluída unha respecto de se me gustaba máis o pan ou as uvas. Cando rematou a entrevista, sentinme unha persoa vulgar e sospeito que esa foi tamén a idea que sacou de min o entrevistador. Debeu ser igualmente esa a razón de que, ao facer as fotos, me pedise por favor que quitase a chaqueta. Nese momento sentín o desexo de que a camisa estivese rota nalgún sitio ou que me saíse da cintura, en plan baldrogas desaliñado. Pois nin esa pequena sorte tiven aquel día.

Esta columna publicouse orixinalmente o 24 de xaneiro de 1997.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Dúas conmemoracións

23 de Enero de 2012 a las 0:01

De todos os personaxes públicos que ao longo da historia poden ser catalogados como miserables, un dos que sen dúbida merece tal título é aquel duque de Orléans, primo do rei de Francia, que durante a Revolución cambiou de nome e pasou a chamarse Citoyen Philippe Égalité, é dicir, Cidadán Felipe Igualdade. Era un mal bicho. Cando a convención deliberou sobre a sorte do monarca, o seu parente foi un dos 387 deputados que ergueron a man para condenalo a morte. Non quixo ser dos 334 que votaron en contra.

Fosen cales fosen as ideas daquel tipo atravesado, un sentimento de decoro persoal debía obrigalo a comportarse dunha maneira, senón máis humana, polo menos algo máis elegante. Inútil, non obstante, pedirlle a un individuo tan ruín que fixese algo diferente do que fixo: foi dos que máis berraron na reunión e parece que celebrou o resultado cunha pandilla ruidosa de exaltados coma el.

Acaban de cumprirse douscentos anos do suceso. O pasado día 21, na Praza da Concordia, no mesmo lugar onde rodou polos chans a cabeza do infeliz Luís XVI, xuntouse unha enorme multitude para rezar pola alma daquel rei débil e desgraciado. Ao mesmo tempo, un grupo de republicanos celebraba tamén a execución enarborando a cabeza dun porco cravada na pica dunha lanza. Sen entrar na polémica que discute aínda sobre a morte daquel home, nesta ocasión, polo menos, a razón parece estar do lado dos que rezaron.

Esta columna publicouse orixinalmente o 23 de xaneiro de 1993.

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net

Un principio sinxelo

22 de Enero de 2012 a las 0:01

Acórdome moi ben do día que lle compraron uniformes aos gardas municipais da miña vila, alá polos anos cincuenta. Foi un domingo, despois da saída da misa das doce. A xente parábase a miralos, non só pola roupa nova, que incluía guantes brancos, ou luvas, se se quere dicir en galego correcto, senón tamén porque levaban pito e dirixían o tráfico con xestos recentemente aprendidos, algo ríxidos e teatrais, pero dunha profesionalidade reconfortante. Exactamente o contrario do que viña sucedendo desde había anos.

Polo que respecta á roupa, ata aquel domingo cada un andaba vestido como lle cadraba. O xefe, por exemplo, que se chamaba Calixto, levaba unha zamarra zarrapastrosa. En punto a traballo, pouca cousa: vixiar as bandas de rapaces para que non rachasen cristais ou coller os cans vagabundos de cando en vez.

O malo foi cando un dos gardas, atrevido e moderno, discorreu que había que regular o tráfico na curva do centro da vila. Ao principio, cando os coches eran poucos, os problemas non foron graves, pero conforme aumentaba o parque, o asunto empezou a complicarse. Así ata que un día ocasionou un triple choque. Daquela historia sempre me quedou a idea de que un non debe meterse onde non debe, o cal non é un principio especialmente sagaz, pero serve para entender por que no caos se notan tanto os incompetentes.

Esta columna publicouse orixinalmente o 22 de xaneiro de 1995 .

Marxe
Escrito por amarxedotempo Comentar
Facebook Tuenti Twitter Google Buzz Meneame.net